Inleiding

Een top-down beschrijving van een wetenschappelijk probleem is zeer geschikt om, met goed omschreven doelen, resultaten van wetenschappelijke onderzoek met gemak en plezier te presenteren, óók als meerdere wetenschappelijke vakgebieden samenkomen in één probleem: Het herstellen van de natuur. 

De maat die nodig is om te kunnen oordelen of het doel bereikt is, moet algemeen bruikbaar zijn voor alle aspecten van de natuur. Het planten van bomen en het verantwoord kappen ervan voldoet niet aan die criteria, Dat wisten de ecologen Koos van Zomeren en William Reppel al in 1980.

Daarom controleer ik  de doelen op hun consistentie en gebruik ik namen zoals de biotoop van het leven (de planten en de dieren) met bereikbaar water, als doel.

Meststoffen spelen een belangrijke rol bij  de groei van planten. Als water winvelden goed ontworpen zijn, worden alle meststoffen door assimilatie opgenomen, mits het assimilatie predicaat voldaan wordt door het waterleidingbedrijf en het overbemesting predicaat voldaan wordt door de agrariërs.

Er ontstaat voor iedere plaats (x,y) in het winveld A, en voor ieder tijdstip (t) in het teeltseizoen T, een osmose verlies als hmv(t)>h(w(t)) met w(t) de wortellengte van het gewas in het gegeven ontwikkelingsstadium van de plant, terwijl er een assimilatie verlies ontstaat als hmv(t)<l(w(t)).

De groei van grasland wordt vaak als referentie gewas, bestudeerd. In dat geval is de wortellengte constant.

In het oorspronkelijke werk van de FAO, als toegepast op de Nederlandse situatie, wordt het teeltseizoen, door de agro-hydrologen, opgedeeld in 12 intervallen van 10 dagen. Een 13-tal assimilatie curves begrenzen in dat geval de ruimte waarbinnen de plant de mest volledig op zou kunnen nemen.

Bij het onderwijs in de hydrologie is veelvuldig de nadruk gelegd de volgende stelling [1]:

De Laplace-vergelijking is lineair, dat wil zeggen iedere lineaire combinatie van twee oplossingen is ook een oplossing. Dit principe, dat superpositie wordt genoemd, is een welkome eigenschap bij complexe problemen, aangezien ingewikkelde oplossingen kunnen worden geconstrueerd door eenvoudige oplossingen op te tellen.

1. Wikipedia: Laplace Vergelijking.

Bij toepassing van enerzijds de transportformule van Dupuit, die de verlaging van de grondwaterspiegel beschrijft, als gevolg van het transport van het grondwater naar een centrale pompput, en de winnings verlaging, die de verlaging van de grondwaterspiegel beschrijft als gevolg van de winning (en de verkoop) van het water blijkt dat deze welkome eigenschap vals is.

Ja, het was echt wel, een welkome eigenschap, als je voor alle berekeningen een rekenliniaal en grafieken moet gebruiken, of een van de eerste Texas Instruments zakrekenmachines, maar belangrijke stellingen die vals zijn geven ook resultaten die vals zijn. Daarom mogen we geen gebruik maken van de veronderstelling dat dunne watervoerende lagen lineair, plaats (x,y) en tijd (t) invariant, en stabiel, zullen zijn. Nagenoeg het enige dat we weten is dat water niet samendrukbaar is en weerstand ondervindt bij stroming door poreuze media.

We moeten ons, door correcte metingen, beperken tot de kennis die bruikbaar is, om grote schades in landbouw en vooral ook natuurgebieden te voorkomen, die een gevolg zijn van de onttrekking van grondwater. Dat geldt óók als we drinkwater willen winnen dat goedkoop gezuiverd kan worden uit kristalhelder, en bacterievrij, grondwater tot betrouwbaar drinkwater.

Daarbij is het gebruik van gespreide winvelden, die zelfstandig een minimale verlaging realiseren voor een hydrologie horizontaal, van groot belang om de KRW-doelen een stikstof concentratie van {50, 100}mg/l in het {grondwater, open water} te realiseren. Voor een hydrologie hellend, is dit aanzienlijk ingewikkelder.

Het is, mede in het kader van de gerechtelijke uitspraak in de zaak Bonaire, tegen de Staat, belangrijk dat in alle landen van de EU en andere economische zones, de derogatie gewoon gehandhaafd blijft.

Dan kan een maximale gewasverdamping een bijdrage leveren aan het ontstaan van meer wolken met meer schaduw op de bodem, om een reactie in de meteorologie op gang te brengen, waardoor er minder extreem weer zal zijn. Daarbij ontstaat door de maximalisatie van de groei, ook een maximale reductie van de CO2 concentratie in de atmosfeer die de staat óók moet realiseren. Dit remt ook de verandering van het klimaat, die gepaard gaat met natuurbranden die juist weer zorgen voor een aanzienlijke toename van CO2 in de atmosfeer, en overstromingen.

De NOS verslaggever Thomas Spekschoor was, extreem pessimistisch over de mogelijkheden die Nederland zou hebben om de situatie in Bonaire en overal elders in de wereld, essentieel te kunnen verbeteren. Dat pessimisme is niet nodig. Het volstaat dat er in één land  van de wereld, een nieuwe bijdrage wordt gevonden die een flinke bijdrage aan het klimaatdoel levert.

Ik zal laten zien dat klimaat verandering niet de oorzaak, maar het gevolg is van de problemen die ontstaan bij de winning van grondwater bij de drain van een winveld met een hydrologie hellend.

Wie oorzaak en gevolg omdraait, kan als regel een probleem niet meer oplossen. Ik heb het aforisme van de D66 coryfee Aleander Rinnooy Kan, dat stelt:

Wie denkt dat wetenschap duur is,

weet niet wat domheid kost.

ter harte genomen, en was in staat om het probleem op te lossen, niet alléén voor de Nederlandse situatie maar voor alle landen. Nederlands onderzoek kan juist een zéér grote impact  hebben op de oplossing van het klimaat probleem, als we de EU helpen om oop grote schaal systemen te  realiseren die hoogwaardige winvelden mogelijk maken.

De consistentie van de wetgeving

Om zeker te zijn dat we de natuur zullen herstellen, formuleer ik zorgvuldig het volledige overzicht, dat bestaat uit de hydrologie, de groei van planten, de logica en de fysisch chemische eigenschappen van de bodem, om vast te leggen hoe de natuur functioneert.

Die kennis is enerzijds noodzakelijk en anderzijds ook voldoende om de natuur te kunnen herstellen.

Uit de gebiedsdossiers, van de winvelden en een standplaats vergelijking blijkt dat de waterleiding bedrijven de mest verliezen naar de bodem veroorzaken door de verlaging van de grondwaterspiegel, die resulteert in assimilatie verliezen. Omdat er sprake is van een logische equivalentie als in a = b, die volgt uit een dan en slechts dan, verband is het waterleidingbedrijf ook de enige die dat probleem op kan lossen. Dit betekent óók dat de assimilatie verliezen niet mogen worden toegeschreven worden aan de agrariërs.

Er is maar één grondwaterspiegel hmv waarvan de hoogte bepalend is voor de groei van de planten. Zoiets noemen we in de wetenschap, een toestandsvariabele.

Het is niet toegestaan om de waarde van de toestandsvariabele te veranderen, door er een waarde, zoals de winnings verlaging, bij op te tellen, óók niet als daardoor de rentabiliteit van het waterleiding bedrijf véél beter wordt [1]. Om deze reden was de aankondiging van het waterleidingbedrijf in de werkgroepen water, dat de achtergrond verlaging echt bestaat, een ongeoorloofde poging om de eigen rentabiliteit te verhogen ten koste van de rentabiliteit van de agrariërs, maar dit is tevens de oorzaak van het véél te grote assimilatie verlies groot 34%:=204/604 van de mestbehoefte van het gewas naar de bodem verloren gaat.

1. C. Maas, Valkuilen in de tijdreeksanalyse: Het geval Terwisscha, STROMINGEN 18(2012), #2.
   

Het is wel toegestaan om een winveld te maken met de kleinst mogelijke, verlaging die er voor kan zorgen dat er geen assimilatie verlies meer is. Die kleinste verlaging waarbij het gehele debiet Q gewonnen kan worden, is de winnings verlaging, omdat er in dat geval geen transport verlaging meer is.

De meest effectieve manier om dit mogelijk te maken, om voor een hydrologie horizontaal, een gespreid winveld, als beschreven, te gebruiken, dat het assimilatie predicaat voor alle (x,y) en alle (t) in het winveld voldoet, daarbij moet de realisatie conditie van de water winning ter plaatse voldaan worden.

Massaclaim

Het duurde enige tijd voordat de agrariërs zich hadden hervonden, maar een niet uitbetaalde compensatie vergoeding van 34% van de mestbehoefte van het gewas gemiddeld en 95% in bijzondere gevallen was voor de agrariërs net zo onwerkbaar als voor de waterleiding bedrijven die de compensatie vergoedingen niet zelfstandig konden betalen, waardoor de provinciale kas aangesproken moest worden. Er was eerst geprobeerd om de zaak in de minnen te schikken, toen dat niet lukte werd contact gezocht met de Wageningen Universiteit. Om de massaclaim af te kunnen wenden, moest expertise uitgestraald worden. Dat kon vanuit de mede overheden, door de uitvoering van alle taken die de agrarische sector betreffen volledig over te nemen. Dat was een kostbare operatie, waar veel personeel voor nodig was en ook een wetswijziging. Kennelijk werden de teksten van de Amerikaanse Erfgoed fundatie die bedoeld waren om flink uit te pakken zodra Trump opnieuw tot president gekozen zou worden. Het blad dat onder medewerkers verspreid was, was gesierd met een recruiter, die traditioneel soldaten werft voor het leger. Dit beeld zien we, met een USA variant, komt ook voor bij de documenten van het Project 2025 dat de oprichting van de Amerikaanse immigratie dienst ICE mogelijk heeft gemaakt.

 Klemes

Victor Klemeš stelde al in 1986, [1] dat er sprake is van dilettantisme in het vakgebied der hydrologie. Het wordt tijd dat we het dilettantisme een halt toeroepen.

Al tijdens de vergadering van de werkgroep water waarbij werd gesteld dat de achtergrond verlaging echt bestaat, heb ik al aangegeven dat wat dr. C Maas de achtergrondverlaging noemt, feitelijk de winnings verlaging is, die bovendien ook realiseerbaar is. Dit is, zonder overleg met mij, voorgelegd aan hydrologen die met het waterleidingbedrijf samenwerken. Zij wisten niet hoe je dit in de praktijk moet gebruiken.

1. Klemeš, V., 1986. Dilettantism in hydrology. Water Resources Research, vol. 22, nr. 9, p. 177-188
   

Niets doen is geen optie

De gebiedsdossiers beschrijven geenszins het volledige overzicht dat nodig is om de drinkwaterwinning ook in de toekomst veilig te kunnen stellen, en het uitvoeringsbesluit [1] dat uit de gebiedsdossiers is afgeleid is erop gericht dat de waterleiding bedrijven zelf niets hoeven te doen om ook in de toekomst goedkoop grote hoeveelheden drinkwater te kunnen produceren.

Maar als je last hebt van mest in de bodem, vanwege het gebruik van een winveld dat het assimilatie predicaat niet voldoet, waardoor aanzienlijke percentages van de mestbehoefte van het gewas naar de bodem verloren gaan, dan moeten de waterleidingbedrijven zelf actie ondernemen om het probleem op te lossen. Ik weet dat er tot op heden, geen toeleveranciers zijn, met de benodigde kennis, maar de hoogwaardige winvelden die ik heb ontwikkeld kunnen dat wel, zowel voor een hydrologie horizontaal, maar ook voor een hydrologie hellend. Dat is belangrijk, want als we niets doen, en wel 12x meer boeren uitkopen dan onze minister Femke Wiersma van plan was, zal na verloop van tijd blijken dat de Veluwe vermest is, en de waterleiding bedrijven nog steeds moeten waarschuwen dat het water dat ze verkopen geen veilig drinkwater is, en maar eerst 3 minuten gekookt moet worden vóór consumptie.

Het was Viktor Klemeš [2] die waarschuwde voor de vele fouten die worden gemaakt in het vakgebied de hydrologie. Nog onlangs kwam er een hydroloog op TV die stelde dat een voorspelling weinig zin had als een effect, zoals een overstroming, volgens een rapportage slechts één keer in 100 jaar voor kan komen, als blijkt dat er plaatsen zijn waar dat wel 3x er jaar is gebeurd.

1. UITVOERINGSBESLUIT (EU) 2022/2069 VAN DE COMMISSIE van 30 september 2022. dat de noodzaak van het realiseren van het assimilatie predicaat niet noemt.
2. Klemeš, V., 1986. Dilettantism in hydrology. Water Resources Research, vol. 22, nr. 9, p. 177-188
   

Geen consistente wetgeving

Het uitvoeringsbesluit heeft gezorgd voor een beleid dat volgt uit de wetgeving van mede overheden. Door hard genoeg te roepen dat Nederland een stikstof probleem heeft en filmpjes af te draaien met poep-schenes, konden de Jagersvereniging en vele anderen die daar belang bij hadden, zelf de wetgeving schrijven.  Wie op het internet zoekt naar de actuele wetgever, zal zien dat er sprake was van een commissie die de laatste hand heeft gelegd aan de ontzettend gedetailleerde wetten, vol met verboden en ook regels de de belangen van de wetgever dienen. Daardoor is er een eind gekomen aan de democratie, die Thorbecke (1798, 1872) heeft ingevoerd door privé en openbaar te scheiden,

We hebben zojuist gezien dat het waterleiding bedrijf het assimilatie predicaat moet voldoen om het probleem op te kunnen lossen. Het uitvoeringsbesluit, opgesteld door de waterleiding bedrijven en/of de provincies, rept echter in het geheel niet over het feit dat ze zelf het assimilatie predicaat moeten voldoen.

Dat is in overeenstemming met de poging om de massa claim af te wenden. Dat geldt voor het verslechteringsverbod en ook voor de stikstofdepositie.

Het verslechteringsverbod

De ecologen hebben de Kritische Depositie Waarden (KDW) in de wet opgenomen als criterium om een achteruitgang van de natuur te voorkomen, maar achteruitgang voorkomen is wel wat anders dan het herstellen van de natuur. Immers als we van Hoogeveen naar het westen gaan verandert de KDW essentieel, óók als de stikstofdepositie overal gelijk is.

Hieruit volgt dat:

1. De KDW geen bruikbare maat is om het herstel van natuurgebieden tot stand te brengen.
2. Wetgeving, die een doel moet realiseren, mag niet gebruikt worden om de wetmatigheid van de stroming van het grondwater, de groei van planten, de wetten van cohesie en adhesie etc. te vervangen.

Om die reden ben ik gaan kijken naar het functioneren van de biotoop van het leven, de groei van planten, en  de fysisch chemische eigenschappen van de bodem, voor een hydrologie horizontaal en een hydrologie hellend.

Deze realisatie maakt, voor een hydrologie horizontaal, gebruik van een gespreid winveld, met een schaal r = ρ = 3D.

Dat zo'n schaal bestaat voor dunne watervoerende lagen, toon ik aan met de existentiële logica. Daardoor wordt de verlaging van het winveld de oneigenlijke som van de transport verlaging, volgens de grondwaterformule van Dupuit, en de gespreide winnings verlaging, waarbij alléén het gespreide winveld zelfstandig realiseerbaar is.

In de onderstaande afbeelding zien we de resultaten van de meting van de hoogte van de grondwaterspiegel h(x,y,t) van de razen populaire puntwinning, op twee tijdstippen (I) aan het begin van het teeltseizoen en (II) aan het eind ervan. Aan de figuur kunnen we zen dat de winnings verlaging die indertijd 1/4 van 0.75m = 0.18m, was niet in de figuur werd opgenomen.

De grondwaterspiegel h(x,y,t) die hoort bij de winningsverlaging van dit winveld wordt beschreven met een zeer nauwkeurige, maximaal vlakke, polynoom benadering van het vlak in (x,y) voor ieder tijdstip  (t).

Op die manier hadden de hydrologen nog nooit naar het probleem gekeken. Zij gebruikten bij voorkeur grondwaterformules en de waterleiding bedrijven in de hele EU, met uitzondering van het Duitse WAZ, waar Vitens zaken mee doet, kozen als voorkeursalternatief, voor puntwinningen.

Het zal blijken dat de methode die op basis van de groei van planten, die prof. R.A. Feddes en zijn staf, door de jaren heen heeft gebruikt, en waarop de afdracht van compensatie vergoedingen aan agrariërs is gebaseerd, niet correct werkt. Dit kunnen we oplossen door hoogwaardige winvelden toe te passen. Deze zrgen ervoor Enerzijds omdat je de hoogte van de grondwaterspiegel als functie van de tijd hmv(t), niet mag vervangen door de stationaire (= de gemiddelde waarde) van de grondwater stroming, en ook niet door het gebruik van de Gemiddeld Hoogste en Laagste stationaire waarde, aangeduid met de GHG en GLG.. De stationaire oplossingen beschrijven het probleem in onvoldoende detail.

Met behulp van de existentiële logica kunnen we vaststellen dat er een schaal ρ bestaat in elk winveld die bepalend is voor de ruimtelijke resolutie van de grondwaterspiegel hmv(t). Deze schaal maakt bij grotere levering hoeveelheden Q, die debieten, genoemd worden, een golfvoortplanting mogelijk in het hydrologische systeem, dat zich in intervallen die hellend zijn, gedraagt als een halfgeleider, die signalen kan versterken. Dit is iets dat iedereen wel kent van de mobiele telefoon waarmee je niet kunt bellen als de accu leeg is, en de megafoon, die z'n werk niet doet als je niet op het knopje drukt. Die golfvoortplanting zorgt ervoor dat er bij een hydrologie horizontaal, als gevolg van relaxatie oscillaties, snelle overgangen ontstaan tussen stationaire oplossingen. In het hoofdstuk de fysisch chemische eigenschappen, laat ik zien dat de laag denitrificerende bodembacteriën, in de watervoerende laag relatief dun is. Deze snelle verschijnselen maken de winning van kristalhelder grondwater, als ruw productie water, onmogelijk, bij het gebruik van een winveld gebaseerd op puntwinningen. Deze hebben afhankelijk van het te winnen debiet Q, een zodanig verlaagde grondwaterspiegel hmv dat de winvelden het assimilatie predicaat niet kunnen voldoen. Voor de melkveehouderij geldt dat het interval {l,h} waarbinnen de gr0ndwaterspiegel voor alle plaatsen (x,y) en alle tijdstippen (t), mag bewegen, moet voldoen aan {1, 0,4}m -mv, inclusief de winnings verlaging. Daar voldoet het winveld in de afbeelding bij lange na niet aan. Dit was jarenlang normaal.

Daardoor gaat mest naar de bodem verloren, met als gevolg dat het grondwater eutroof wordt. Er ontstaat (vermest) water. Normaal bevat de bodem ook andere bacteriën dan zojuist genoemde denitrificerende. Door de aankoop van slecht ontworpen winvelden worstelt het waterleidingbedrijf Vitens met gevaarlijke bacteriën, zoals enterococcus, die de consumenten door 3 minuten het water te koken moeten verwijderen, uit het water dat als drinkwater verkocht werd..

Deze problemen zijn nog erger bij een hydrologie hellend, vanwege de spontane relaxatie oscillaties, als getoond in de volgende paragrafen over de noodzaak dat het natuurgebied Stroothuizen opnieuw hersteld moest worden. Deze problemen zullen óók ontstaan bij het uitkopen van 12x meer boeren dan onze minister Femke Wiersema van plan was, terwijl de natuur óók niet hersteld zal worden. De implicatie daarvan zal zijn dat er niet alléén grote problemen zullen ontstaan met eutrofiering (vermesting) op de Veluwe, maar ook met de toekomstige drinkwaterwinning.

Het mag zo zijn dat deze problemen inherent zijn aan de stand van het onderzoek in het vakgebied der hydrologie, als verwoord door 

Dit laat zien dat het onderzoek van de Wageningen Universiteit, met haar partners, niet alléén peperduur is, maar óók zéér ernstige tekortkomingen heeft die erop neerkomen dat de doelen die men nastreeft, juist niet kunnen worden gerealiseerd. Dat is de reden dat ik nu eerst in het hoofdstuk de doelen, de consistentie van de probleemstelling nader bespreek.

Stroothuizen opnieuw hersteld

Het oostelijke gedeelte van Twente wordt doorsneden door de Dinkel. Dit riviertje drukt zulk een bijzonder stempel op het landschap, dat de naam "Het land van de Dinkel" [1] ten volle gerechtvaardigd is.

Zo begint Willem H. Dingeldein z'n prachtige boek dat de natuur, het landschap en de historie van Twente beschrijft, met bijzondere aandacht voor de Dinkel en de tijd van de Marken.

De derde en laatste druk van zijn veelgelezen boek bevat de aanzet tot een plan om het natuurgebied Stroothuizen, een natte Twentse Heide, in de omgeving van Denekamp (nu Dinkelland), te herstellen. Marjon de Boo [2] heeft de werkzaamheden uit ~1960 in 1996 in detail beschreven in een mooi boek, uitgegeven door: VEWIN, WMO, en Groep Midden Betuwe, in samenwerking met Kiwa NV.

Het toenmalige idee van één van de begeleiders van dit project, was dat de winning van water aan de Rodenmorsweg en het behoud van de natuur, heel goed samen zouden gaan.

1. W.H. Dingeldein, Het land van de Dinkel, De schoonheid van Noordoost-Twente, A. Roelofs van Goor, Vanwege de zeer grote vraag is dit boek Uitgegeven in 3 drukken.
2. M. de Boo, Luisteren naar het Landschap, Het herstel van een natte Twentse Heide.
   

Er was bij het ontwerp van het water winveld géén aandacht voor:

1. De hydrologie hellend die in dit deel van Twente, licht hellend is, zoals dat ook op heel veel plaatsen in andere provincies het geval is (o.a. Brabant, Limburg, De Hondsrug, Stuwzandformaties in de Veluwe, Overijssel, Gelderland en Utrecht, etc.),
2. De  bodemchemie  en
3. De groei van planten.

Door het ontbreken van die samenhang was de hypothese dat het behoud van de natuur en drinkwaterwinning heel goed samengaan, vals.

Een hellend landschap heeft als regel ook een hellende grondwaterspiegel h(x,y,t). Daarbij ontstaat als gevolg van de winning van water, altijd een doorgaande trend van hmv, met een verlaging in de grootteorde van ongeveer 1/2 {27-24}m = 1.5m, als de source en de drain op {27, 24}m liggen. Bovendien zullen er in de jaarcyclus, relaxatie oscillaties ontstaan, die gekenmerkt worden door een heel snelle overgang van het ene stationaire stromingspatroon, naar naar het andere, waardoor de groei van planten als regel ernstig verstoord kan worden, doordat de grondwaterspiegel niet meer beweegt in het interval van volledige assimilatie van meststoffen {l,h}, maar in een groter interval, met als gevolg dat het assimilatie predicaat niet langer voldaan wordt.

Ik gebruik de existentiële logica om het bestaan van een schaal ρ ≈ 3D, met D de effectieve dikte van de watervoerende lagen, vast te kunnen stellen. Hiermee kan ik ook het dynamische gedrag naar de plaats (x,y) en de tijd (t) beschrijven met behulp van een polynoombenadering. Dit soort beschrijvingen van de grondwaterspiegel h(x,y,t) zijn niet mogelijk met grondwaterformules, de tijdreeksanalyse, en vanwege de benodigde convergentie, dikwijls ook niet met grondwatersimulatoren, die alléén bestaan voor de stationaire stroming van het grondwater, dat wil zeggen onafhankelijk van de tijd. Doordat de gereedschappen van de hydroloog zo beperkt zijn tot het stationaire geval, weten hydrologen niet wat ze niet weten.

De cirkels staan in de situatie schets op een driehoek rooster en hebben een straal ρ. De onderstaande afbeelding geeft een voorbeeld van het stijghoogteverloop  h(x,y)(t) op het meetpunt (x,y) = 28F1311003, dat in dit geval gelegen is bij een vergelijkbaar winveld in de Slenk van Reutum. Uit de bijbehorende standplaats vergelijking blijkt dat 95% van de mest verloren gaat bij dit stijghoogte verloop als gevolg van assimilatie verliezen.

Het grondwaterstandsverloop h(x,y)(t), bij de drain heeft voor een hydrologie hellend, bij alle winvelden de vorm van een blokgolf met relatief steile flanken. Al in 1998 werd ontdekt [1] dat er heel veel oneven harmonischen voorkomen in het grondwaterstandsverloop. Een paar jaar later in 2002, werd besloten [2] om daar geen aandacht meer aan te besteden. Het kostte me moeite om te ontdekken dat het in dit geval om de winning van water, bij de Stippelberg, bij Helmond gaat.

1. M.H. Zwamborn, C. Maas, P.K. Baggelaar, Box-Jenkins trendanalyse niet altijd toepasbaar, H2O, 1, 1998
2. C. Maas, J.R. von Asmuth, Tijdreeksanalyse grondwaterstanden 1975 – 2002, Effectiviteit van het standstill beleid van de Provincie Limburg. KWR 03.092
   

Een hydroloog van de meetploeg die in de omgeving van een drain van een hydrologie hellend, een deel van een blokgolf had gezien, kon zijn ogen niet geloven en was voornemens om daar met collega's onderzoek naar te doen. Voor de hydrologen was het een verrassing dat de dunne watervoerende lagen zich gedragen als een halgeleider, met versterking van signalen, en dat de straal ρ daarbij een speciale rol speelt in verband met de snelle signaal propagatie.

Het meten van grondwaterstanden was een tijdrovende zaak, totdat men ontdekte dat de Gemiddeld Hoogste en Laagste Grondwaterstand afgekort tot (GHG en GLG) op één dag gemeten konden worden, een geoefend oog, en een eenvoudige grondboor dat was alles dat nodig was. Daarbij moest je weten dat de onverzadigde zone zuur is, en vrij van de roestig ijzeroxide, terwijl in de onverzadigde zone het ijzeroxide gewoon nog aan de bodem hechtte als voorheen.

Een prettige bijkomstigheid was dat de gemiddelde voorjaarsgrondwaterstand (GVG), als we tenminste werken met de stationaire oplossing van het stromingsprobleem van een hydrologie horizontaal, elk teeltseizoen dezelfde waarde aanneemt.

Dynamiek: Hydrologie horizontaal

G.W. Blomen heeft met behulp van veel goed gedocumenteerde metingen aan het winveld 't Klooster te Hengelo (Gld) de toestand de grondwaterspiegel voor en na het groeiseizoen, berekend op basis van metingen. Zie voor de berekening van de formules het hoofdstuk de hydrologie horizontaal.

Daarbij heeft hij heel vaak gemiddelden berekend om een match te krijgen met de stationaire oplossing, bekend van de transportverlaging berekend met de transportformule van Dupuit. In de 3 dimensionale figuur die ik naar aanleiding van zijn onderzoek heb getekend laat ik ook zien hoe een golfvoortplanting ontstaat als extra effect bij berekening van de grondwaterspiegel met de transportformule van Dupuit. Die de gradiënten in het winveld gebruikt, die ontstaan, doordat er water aan het systeem wordt onttrokken. Als het te leveren jaar debiet Q groter wordt, wordt dit eerst uit de cilinder C(ρ) onttrokken. Ik noem dat de bergingsverlaging, omdat het gaat om water dat er al is. Daarbij wordt de gradiënt met een factor 21 groter dan de gradient van de stationaire oplossing. Die versterkingsfactor neemt af naarmate het areaal van de cilinder groter wordt. Op een gegeven moment keert de golfvoortplanting om, omdat het gevraagde volume door de snelle grondwater aanvulling, al voldaan is.

Het effect van golfvoortplanting is veelal klein ten opzichte van het effect van de assimilatie winning. Dit is een gespreide winning waarbij het water dat de plant gebruikt voor z'n groei, en de daaropvolgende gewasverdamping gespreid wordt gewonnen onafhankelijk van de afmetingen van het winveld Die golf komt na het groeiseizoen echter terug, en op het allerlaatste moment komt die verstekingsfactor 21 ook weer op de proppen. Deze effecten geven een blokgolf bij de drain. Bovendien zien we het effect van de winningsverlaging in de voorlaatste afbeelding terug, met een maximum rond februari, en een laagste waarde rond september. Alle neerstag die valt tussen de teeltseizoenen of groeiseizoenen, draagt bij aan het herstel van de toestand (I). Dit noem ik een tegenkoppeling. Vergelijk het met de slinger van een ouderwets uurwerk, die komt vanaf elk hoogste punt, vanzelf weer terug. Als we het gewicht van die slinger boven het scharnierpunt vasthouden, en daarna loslaten dan spreek ik van een meekoppeling, waarbij de slinger ofwel naar links of naar rechts gaat totdat deze tegengehouden wordt. 

Dynamiek: Hydrologie hellend

Maar dat model is niet bruikbaar voor een hydrologie hellend. In die gevallen is er bij de drain, altijd sprake van een artesische bron, die spontaan water kan leveren, mits de grondwaterspiegel die in het invloedsgebied van de pompputten staat, voldoende hoog staat. In het teeltseizoen, winnen de planten water via een gespreide winning, in het interval tussen de source, die vaak bij een grondwaterscheiding ligt, en de drain. In die periode vloeit er geen water uit de artesische bron.

Aansluitend op het teeltseizoen komt de grondwaterspiegel allengs hoger te staan, omdat de aanvoer groter wordt doordat de groei van planten minimaal is. Op dat moment gaat de artesische bron weer water leveren. In de jaarbalans is er sprake van een gemiddelde hoeveelheid water die het winveld verlaat, afhankelijk van de hoeveelheid neerslag die in de voorgaande periode is gevallen. Een hydrologie hellend, heeft in tegenstelling tot een hydrologie horizontaal, geen niveau afhankelijke buffering van grondwater in het winveld. Dit heeft als effect dat in twee opeenvolgende droge jaren, een grote schade ontstaat aan de gewassen als getoond in de standplaats vergelijking, die niet optreedt bij een hydrologie horizontaal, en ook niet in de nul-toestand zonder de winning van water. De vermesting (eutrofiering) waar bij de EU over geklaagd wordt, ontstaat als gevolg van slecht ontworpen water winvelden, en onvoldoende kennis en ervaring van de hydrologen die is ontstaan door bezuinigingen op het onderwijs.

Het grondwaterstandsverloop gemeten op één tijdstip, door middel van de GHG en GLG zegt weinig over de actuele groei van het gewas.

t de onverzadigde zone zuur is door de aanwezige mest, terwijl de verzadigde zone pH neutraal is. Aan de verkleuring van de bodem, kon men zowel de GHG en de GLG aflezen met behulp van een hand grondboor.. Als er sprake is van relaxatie oscillaties,  mag die werkwijze niet gebruikt worden.

uit het grondwaterstandsverloop h(x,y)(t) van de driehoeksgolf, kijkt in een winveld en dan weer naar huis gaat, wat heb je dan gemeten? Alhoewel de hydroog uit de meetploeg, die de steile flak had waargenomen, voor prof. R.A. Feddes werkte, werd de financiering voor zijn werk onmiddellijk stopgezet door de provincie Overijssel en werd zijn ontslag door een rechter goedgekeurd. Maar personen met ervaring in het vakgebied digital signal processing weten dat je altijd methoden moet gebruiken die wel altijd toepasbaar zijn. Stel je voor je wilt een mooie opera horen van Eva Maria Westbroek, met een methode die niet altijd toepasbaar is. Dan wil je toch wel zeker weten dat de CD de opname van haar optreden, zonder fouten weergeeft.

1. M.H. Zwamborn, C. Maas, P.K. Baggelaar, Box-Jenkins trendanalyse niet altijd toepasbaar, H2O, 1, 1998
2. C. Maas, J.R. von Asmuth, Tijdreeksanalyse grondwaterstanden 1975 – 2002, Effectiviteit van het standstill beleid van de Provincie Limburg. KWR 03.092
3. Peter van der Lindt, Van prima donna naar bioboer, de bijzondere carrière switch van Eva-Maria Westbroek, Trouw, 20 augustus 2025

Door te luisteren naar het Landschap, een dansje voor de natuur te maken, of naar een mooie opera te luisteren, zal het dilettantisme in het vakgebied der hydrologie [1] niet verdwijnen, waardoor alle winvelden die recent voor 25.000.000.000 € 'hersteld' werden, tot in het oneindige 'opnieuw hersteld' moeten worden om de doelen die de waterleidingbedrijven in de Kader Richtlijn Water gesteld hebben: een stikstof concentratie van 50 mg/l in het grondwater en 100 mg/l in open water, en kristalhelder grondwater, om de productie van drinkwater spotgoedkoop te kunnen maken in elk winveld, met de "methode Stroothuizen".

1. Klemeš, V., 1986. Dilettantism in hydrology. Water Resources Research, vol. 22, nr. 9, p. 177-188
   

Het onvermijdelijke geschiedde: Er was door de komst van het waterleidingbedrijf schade ontstaan aan de landbouw, en evenzeer aan de natuur, doordat de planten met hun wortels het grondwater niet meer konden bereiken. Prof. R.A. Feddes van de Landbouw Hogeschool Wageningen, de respectabele voorloper van de Wageningen Universiteit, had met collega's van de FAO een theorie ontwikkeld die de groei van planten zo goed mogelijk beschrijft voor een berekende stationaire stroming. Toepassing daarvan leert dat in Nederland gemiddeld 34% en in speciale gevallen zelfs 95% van de mestbehoefte van planten verloren gaat naar de bodem door de verlaging van de grondwaterspiegel die ontstaat als gevolg van de winning van water. Dat is heel veel mest die in natuurgebieden en landbouwgebieden, terecht komt, en de intrekking van de derogatie, is geen goed middel, omdat de verlaging van de grondwaterspiegel veroorzaakt door het (provinciale) waterleidingbedrijf de oorzaak is en dat effect treedt bij planten met dezelfde stofwisseling, zoals gras, bomen en heide, in gelijke mate op in landbouw en natuurgebieden.

Deze zeer grote mest verliezen naar de bodem, veroorzaakt door de waterleidingbedrijven, luiden de stikstof crisis in Nederland in.

Voor de waterleidingbedrijven, en voor de agrariërs en de natuur is zo'n verlies van meststoffen ondraaglijk. De waterleidingbedrijven moeten immers een compensatie vergoeding aan de agrariërs voor de geleden schade afdragen. De natuur wordt bovendien opgezadeld met een zeer grote vermesting (eutrofiëring).

Omdat de waterleidingbedrijven bestuurlijk onder de provincies vallen, kon men relatief eenvoudig het begrip achtergrond verlaging invoeren. Dit is een verlaging groot 0.2m tot 0.4m onder Nederlandse omstandigheden. Ik laat in het hoofdstuk hydrologie horizontaal zien dat het hierbij om de winnings verlaging gaat, die ontstaat door de wining van water met behulp van een puntwinning. In dat geval is de verlaging de oneigenlijke som van de winnings verlaging en de transport verlaging beschreven door de grondwaterformule van Dupuit. Je kunt kennelijk wel water winnen zonder transportverlaging, maar niet zonder winnings verlaging.

Het kwam erop neer dat men de grondwaterspiegel ten opzicht van het maaiveld hmv, om een reden die volgens de hydrologen niet verklaard kon worden met de bestaande kennis, tijdens de berekening van de compensatie vergoeding werd verhoogd met 0.2m tot 0.4m. Daardoor verdwijnt de compensatie vergoeding, maar in de fysisch chemische werkelijkheid van de groei van planten, blijven het osmose verlies en een assimilatie verlies gewoon bestaan, met als gevolg dat het uitgerekend het waterleiding bedrijf haar deel van de realisatie van de KRW doelen niet meer kan realiseren.

Wie de definitie van de compensatie vergoeding leest, ziet onmiddellijk hoe het probleem opgelost moet worden:

Het waterleiding bedrijf moet het assimilatie predicaat voldoen en de agrariërs moeten de bemesting voorwaarde, op het eind van het teeltseizoen voldoen, zo kan de natuur hersteld worden en kunnen de KRW doelen wél weer gerealiseerd worden.

Daar zit echter nog wel een voorwaarde aan vast. Dit kan alléén voor een hydrologie horizontaal, en alléén als alle puntwinningen worden vervangen door een gespreid winveld, want het interval {l,h} is doorgaans te klein om te voorkomen dat er mest verliezen naar de bodem ontstaan in het algemene geval. Dat komt met name vanwege de assimilatie winning, die een gevolg is van de groei van de gewassen door assimilatie van meststoffen, die onder Nederlandse omstandigheden, een gemiddelde verlaging van 0.8m geeft. Deze verlaging is een gladde functie waarvan de vorm direct afhangt van de hoeveelheid (zon) licht die op het blad valt.

Het nut van de hoogwaardige winvelden is dat zij het mogelijk maken om voor een hydrologie horizontaal én óók voor een hydrologie hellend de KRW doelen, en het herstel van de natuur te realiseren.

Deze winvelden geven omdat zij, aangepast zijn op de schaal ρ, en gebruik maken van een gespreid winveld de perfecte oplossing voor het in Nederland gecreëerde stikstof/mest  probleem.

Ze realiseren niet alleen de best mogelijk gewasopbrengst, óók de gewasverdamping wordt maximaal. Daardoor lossen zijn ook een belangrijk deel van het klimaatprobleem op. Om te beginnen herstellen zij voor een belangrijk deel, door een verhoogde groei, de balans in de CO2 kringloop door koolzuurgas CO2 om te zetten in zuurstof O2.

Als er potentiaal verschillen zijn in het winveld, bijvoorbeeld door het ontstaan van een kegelvormige transportverlaging bij een hydrologie horizontaal, dan wordt de neerslag opgevangen  of een instabiele drain, bij een hydrologie hellend, is de winning van water óók instabiel door de aanwezigheid van de relaxatie oscillaties. Die instabiliteit stuurt een hele keten van aanvullende instabiliteiten aan:

1. De groei van de gewassen neemt af →
2. De omzetting van koolzuurgas CO2 naar zuurstof O2 neemt af
3.   en er ontstaan ook relaxatie oscillaties →
4. Er ontstaat een kleinere gewas verdamping →
5.   en ook minder verkoeling →
6.   en ook minder bewolking →
7.   en ook minder schaduw op het maaiveld →
8. De meteorologie reageert met extremer weer →
9. Er ontstaan overstromingen en natuurbranden →
10. Zuurstof O2 wordt omgezet in het broeikasgas CO2.

De overstromingen in Vaals en bij de Moezel in Duitsland waren niet nodig, en dat geld ook voor de natuurbranden in Griekenland, zuid Frankrijk, Spanje en Portugal, en vele andere EU landen, en ook bij Hollywood, en Hawaii, Australie en Canada, etc. Ook de problemen met de drinkwatervoorziening in Kaapstad waren niet nodig.

De recent opgetreden problemen met mest in de polder zijn ook niet nodig, want als je eerst de grondwaterspiegel verhoogt, totdat er osmose verliezen ontstaan, dan weet je zeker dat het gras in de polder de mest niet op kan nemen en dat er nog meer veen gevormd zal worden. Het moment van deze problemen was zo gekozen, dat het mogelijk was de formatie van de formatie van het beoogde Kabinet Rob Jetten, die beloofd had de stikstof crisis op te lossen, te beïnvloeden zodanig dat er nog meer geld naar de nieuwe aristocratie [] zal gaan. Want één ding was intussen al wel duidelijk, het geld werd niet besteed aan het herstel van de Natuur. Als  de stikstof crisis nog langer zou duren, zullen ook de vertegenwoordigers van waterschappen nog kunnen profiteren van de stikstof crisis, waarvan de BBB de financiering al had gestopt.

Om de oorzaak beter te kunnen begrijpen, en een stabiel kabinet te kunnen vormen, moeten we beter weten wat er speelt.

De provincies werkten met gebiedsdossiers, om de verontreiniging van water winvelden te kunnen monitoren. Door het gebruik van die systematiek waren de verantwoordelijken, in lijn met de casus Stroothuizen, tot de conclusie gekomen dat overbemesting de oorzaak zou moeten zijn van de problemen. Doordat er een rechtszaak kwam, bedoeld om de wet na te leven die de compensatie vergoeding regelt waren de waterleidingbedrijven en de verantwoordelijke provincie ambtenaren, niet blij. Er werd contact gelegd met de Wageningen Universiteit, om de vermeende overbemesting terug te dringen. Dit heeft geleid tot een publicatie van het blad Resource, met als doelgroep het personeel en de studenten van de Wageningen Universiteit. De veelzeggende titel is: 'Op zoek naar nieuwe verdienmodellen'. Pas veel later kreeg ik toegang tot EU documenten waaruit blijkt wat er was afgesproken. Het voldoen van het assimilatie predicaat werd niet genoemd. In plaats daarvan was er wetgeving gemaakt die als doel heeft om de agrarische sector af te bouwen, om de belangen van de waterleiding bedrijven te dienen. De vertegenwoordiging van de aristocratie in het bestuur, de op die manier haar eigen belangen kon dienen, en de belangen van thuis wonende jong volwassenen, op de lange baan te schuiven, door de woningbouw op slot te zetten, waren belangrijke onderdelen om het plan te laten slagen. Dit had als effect dat de Wageningen Universiteit, samen met partners, onderzoek op bestelling van de waterleidingbedrijven uitvoert, gefinancierd met een ongekend groot budget. Dan kun je als onderzoeker niet aankomen met de mededeling dat het waterleidingbedrijf het assimilatie predicaat moet voldoen om het mest probleem op te lossen. Maar als dat niet gezegd wordt, of niet gezegd mag worden, dan kán het mest probleem niet opgelost worden. Als ieder natuurgebied voortdurend opnieuw hersteld moet worden, net als de kastelen en tuinen van de nieuwe aristocratie, terwijl de aristocraten de bouw van woningen voor jong volwassenen stilleggen, dan is er iets mis met onze democratie.

Dan kan er geen stabiel kabinet gevormd worden.

1. W.H. Dingeldein, Het land van de Dinkel, De schoonheid van Noordoost-Twente, A. Roelofs van Goor, Vanwege de zeer grote vraag is dit boek Uitgegeven in 3 drukken.
2. M. de Boo, Luisteren naar het Landschap, Het herstel van een natte Twentse Heide.
3. Klemeš, V., 1986. Dilettantism in hydrology. Water Resources Research, vol. 22, nr. 9, p. 177-188
4. 
   

Voor de waterleidingbedrijven, en voor de agrariërs en de natuur is zo'n verlies van meststoffen ondraaglijk. De waterleidingbedrijven moeten immers een compensatie vergoeding aan de agrariërs voor de geleden schade. De natuur wordt bovendien opgezadeld met een zeer grote vermesting (eutrofiëring).

Omdat de waterleidingbedrijven bestuurlijk onder de provincies vallen, kon men relatief eenvoudig het begrip achtergrond verlaging invoeren. Dit is een een verlaging groot 0.2m tot 0.4m onder Nederlandse omstandigheden. Ik laat in het hoofdstuk hydrologie horizontaal zien dat het hierbij om de winnings verlaging gaat, die ontstaat door de wining van water met behulp van een puntwinning. In dat geval is de verlaging de oneigenlijke som van de winnings verlaging en de transport verlaging beschreven door de grondwaterformule van Dupuit. Je kunt kennelijk wel water winnen zonder transportverlaging, maar zonder winnings verlaging is dat niet mogelijk.

Het kwam erop neer dat men de grondwaterspiegel ten opzicht van het maaiveld hmv, om een reden die volgens de hydrologen niet verklaard kon worden met de bestaande kennis, tijdens de berekening van de compensatie vergoeding werd verhoogd met 0.2m tot 0.4m. Daardoor verdwijnt de compensatie vergoeding, maar in de fysisch chemische werkelijkheid van de groei van planten, blijven het osmose verlies en een assimilatie verlies gewoon bestaan, met als gevolg dat het waterleiding bedrijf haar deel van de KRW doelen niet meer kan realiseren.

Wie de definitie van de compensatie vergoeding naleest, ziet onmiddellijk hoe het probleem opgelost moet worden:

Het waterleiding bedrijf moet het assimilatie predicaat voldoen en de agrariërs moeten de bemesting voorwaarde, op het eind van het teeltseizoen voldoen, zo kan de natuur hersteld worden en kunnen de KRW doelen wél weer gerealiseerd worden.

Daar zit echter nog wel een voorwaarde aan vast. Dit kan alléén voor een hydrologie horizontaal, en alléén als alle puntwinningen worden vervangen door een gespreid winveld, want het interval {l,h} is doorgaans te klein om te voorkomen dat er mest verliezen naar de bodem ontstaan in het algemene geval. Dat komt met name vanwege de assimilatie winning, die een gevolg is van de groei van de gewassen door assimilatie van meststoffen, die onder Nederlandse omstandigheden, een gemiddelde verlaging van 0.8m geeft. Deze verlaging is een gladde functie waarvan de vorm direct afhangt van de hoeveelheid (zon) licht die op het blad valt.

---

Het nut van de hoogwaardige winvelden is dat zij het mogelijk maken om voor een hydrologie horizontaal én voor een hydrologie hellend de KRW doelen, en het herstel van de natuur zal realiseren. Deze winvelden geven de perfecte oplossing voor het in Nederland gecreëerde stikstof/mest  probleem.

---

Uit de analyse van de hydrologie horizontaal blijkt dat de verlaging van de grondwaterspiegel gelijk is aan de oneigenlijke som van de transportverlaging en de winningsverlaging. Ik gebruik hier de beschrijving oneigenlijke som, want je kunt wel water winnen met uitsluitend de winnings verlaging van 0.2m tot 0.4m, onder Nederlandse omstandigheden, maar niet met uitsluitend de transportverlaging van Dupuit.

De waterleidingbedrijven wilden de compensatie vergoeding nagenoeg geheel afschaffen door de introductie van de achtergrondverlaging,

Het was prof. J.J. De Vries die tijdens de vergaderingen over de achtergrondverlaging opperde dat de schaal van de winning / het winveld, wel eens eens een rol zou kunnen spelen en die veronderstelling blijkt juist, maar ze kreeg geen opvolging onder hydrologen die uitsluitend de stationaire stroming van het grondwater bestudeerden met grondwaterformules, de tijdreeksanalyse en grondwatersimulatoren, om de oplossing van de stationaire stroming van het grondwatersysteem te berekenen.

Zij toonden de juistheid van hun berekeningen aan met een cirkel redenering. Een pompproef, die uitgaat van een grondwaterformule, werd gebruikt om vergunningen te verlenen voor water winvelden ontworpen met grondwaterformules die heel vaak niet toegepast mogen worden als mest verliezen naar de bodem een rol spelen.

Dit heeft als effect dat hydrologen niet weten wat ze niet weten, met als gevolg dat er al vele jaren, door dilettantisme [3], veel problematische winvelden zijn vergund.

Ik gebruik de existentiële logica om het bestaan van een schaal ρ ≈ 3D, met D de effectieve dikte van de watervoerende lagen vast te kunnen stellen. Hiermee kan ik ook het dynamische gedrag beschrijven, dat tot op heden niet beschreven kon worden met grondwaterformules.

Bovendien pas ik de methode van de synthese van discrete systemen, zoals beschreven door Butterweck en Cauer, in aangepaste vorm toe op het plaats (x,y) en tijd (t) continue systeem van de grondwaterstroming om de zekerheid te verkrijgen dat de hoogwaardige winvelden realiseerbaar zijn.

Die methode gaat uit van de realisatie conditie, die niet alleen zeker stelt dat er bij het gegeven klimaat en de bijbehorende meteorologie een stabiel winveld bestaat, dat het assimilatie predicaat voor alle (x,y) en voor alle (t) kan voldoen, zoals dat ook in de nul-toestand zonder winning van water het geval was.

De hoogwaardige winvelden zijn extreem nuttig omdat zij, aangepast zijn op de schaal ρ, en gebruik maken van een gespreid winveld dat snelle variaties in de hoogte van de grondwaterspiegel, rond de stationaire oplossing van het grondwatersysteem, die ik relaxatie oscillaties noem, te onderdrukken, en bovendien in staat zijn om grondwater vast te houden, daar waar nodig.

Dat kan met de winvelden die tot heden in gebruik zijn niet. Deze winvelden zijn extreem nuttig voor de waterleidingbedrijven en voor het herstel van de natuur en het klimaat.

Doordat zij, naast de gewasopbrengst ook de gewasverdamping maximaliseren, lossen zijn ook een belangrijk deel van het klimaatprobleem op. Om te beginnen herstellen zij voor een belangrijk deel, door een verhoogde groei, de balans in de CO2 kringloop door koolzuurgas CO2 om te zetten in zuurstof O2. Maar er is meer, als er potentiaal verschillen zijn in het winveld, bijvoorbeeld door het ontstaan van een kegelvormige transportverlaging bij een hydrologie horizontaal, of een instabiele drain, bij een hydrologie hellend, is de winning van water óók instabiel door de aanwezigheid van de relaxatie oscillaties. Die instabiliteit stuurt een hele keten van aanvullende instabiliteiten aan:

1. De groei van de gewassen neemt af →
2. De omzetting van koolzuurgas CO2 naar zuurstof O2 neemt af
3.   en er ontstaan ook relaxatie oscillaties →
4. Er ontstaat een kleinere gewas verdamping →
5.   en ook minder verkoeling →
6.   en ook minder bewolking →
7.   en ook minder schaduw op het maaiveld →
8. De meteorologie reageert met extremer weer →
9. Er ontstaan overstromingen en natuurbranden →
10. Zuurstof O2 wordt omgezet in het broeikasgas CO2.

De overstromingen in Vaals en bij de Moezel in Duitsland waren niet nodig, en dat geld ook voor de natuurbranden in Griekenland, zuid Frankrijk, Spanje en Portugal, en vele andere EU landen, en ook bij Hollywood, en Hawaii, Australie en Canada, etc. Ook de problemen met de drinkwatervoorziening in Kaapstad waren niet nodig.

De recent opgetreden problemen met mest in de polder zijn ook niet nodig, want als je eerst de grondwaterspiegel verhoogt, totdat er osmose verliezen ontstaan, dan weet je zeker dat het gras in de polder de mest niet op kan nemen en dat er nog meer veen gevormd zal worden. Het moment van deze problemen was zo gekozen, dat het mogelijk was de formatie van de formatie van het beoogde Kabinet Rob Jetten, die beloofd had de stikstof crisis op te lossen, te beïnvloeden zodanig dat er nog meer geld naar de nieuwe aristocratie [] zal gaan. Want één ding was intussen al wel duidelijk, het geld werd niet besteed aan het herstel van de Natuur. Als  de stikstof crisis nog langer zou duren, zullen ook de vertegenwoordigers van waterschappen nog kunnen profiteren van de stikstof crisis, waarvan de BBB de financiering al had gestopt.

Om de oorzaak beter te kunnen begrijpen, en een stabiel kabinet te kunnen vormen, moeten we beter weten wat er speelt.

De provincies werkten met gebiedsdossiers, om de verontreiniging van water winvelden te kunnen monitoren. Door het gebruik van die systematiek waren de verantwoordelijken, in lijn met de casus Stroothuizen, tot de conclusie gekomen dat overbemesting de oorzaak zou moeten zijn van de problemen. Doordat er een rechtszaak kwam, bedoeld om de wet na te leven die de compensatie vergoeding regelt waren de waterleidingbedrijven en de verantwoordelijke provincie ambtenaren, niet blij. Er werd contact gelegd met de Wageningen Universiteit, om de vermeende overbemesting terug te dringen. Dit heeft geleid tot een publicatie van het blad Resource, met als doelgroep het personeel en de studenten van de Wageningen Universiteit. De veelzeggende titel is: 'Op zoek naar nieuwe verdienmodellen'. Pas veel later kreeg ik toegang tot EU documenten waaruit blijkt wat er was afgesproken. Het voldoen van het assimilatie predicaat werd niet genoemd. In plaats daarvan was er wetgeving gemaakt die als doel heeft om de agrarische sector af te bouwen, om de belangen van de waterleiding bedrijven te dienen. De vertegenwoordiging van de aristocratie in het bestuur, de op die manier haar eigen belangen kon dienen, en de belangen van thuis wonende jong volwassenen, op de lange baan te schuiven, door de woningbouw op slot te zetten, waren belangrijke onderdelen om het plan te laten slagen. Dit had als effect dat de Wageningen Universiteit, samen met partners, onderzoek op bestelling van de waterleidingbedrijven uitvoert, gefinancierd met een ongekend groot budget. Dan kun je als onderzoeker niet aankomen met de mededeling dat het waterleidingbedrijf het assimilatie predicaat moet voldoen om het mest probleem op te lossen. Maar als dat niet gezegd wordt, of niet gezegd mag worden, dan kán het mest probleem niet opgelost worden. Als ieder natuurgebied voortdurend opnieuw hersteld moet worden, net als de kastelen en tuinen van de nieuwe aristocratie, terwijl de aristocraten de bouw van woningen voor jong volwassenen stilleggen, dan is er iets mis met onze democratie.

Dan kan er geen stabiel kabinet gevormd worden.

1. W.H. Dingeldein, Het land van de Dinkel, De schoonheid van Noordoost-Twente, A. Roelofs van Goor, Vanwege de zeer grote vraag is dit boek Uitgegeven in 3 drukken.
2. M. de Boo, Luisteren naar het Landschap, Het herstel van een natte Twentse Heide.
3. Klemeš, V., 1986. Dilettantism in hydrology. Water Resources Research, vol. 22, nr. 9, p. 177-188
4. 
   

Daarbij gebruik ik het proces van assimilatie als een functie van de grondwaterspiegel hmv, als beschreven bij de groei van planten, ten opzichte van het maaiveld mv, om voor elke bodem b, en voor elk gewas g, het mest verlies naar de bodem te kunnen bepalen als een osmose verlies voor hmv > h, of een assimilatie verlies voor hmv < l. Bovendien definieer ik het assimilatie predicaat als de voorwaarde waarvoor geldt dat er geen mest verlies naar de bodem is. Als het assimilatie predicaat voldaan wordt voor alle (x,y) in een winveld voor water en óók voor alle (t), dan wordt zeker gesteld dat er geen mest verloren gaat naar de bodem. Daardoor kan de plant van het gewas maximaal groeien. Daardoor is tevens de omzetting van koolzuurgas CO2 naar zuurstof O2 maximaal. Bovendien zorgt de realisatie van het assimilatie predicaat bij alle winvelden van water ervoor dat een belangrijke oorzaak voor het ontstaan van extreem weer wordt weggenomen. Dat wordt later in meer detail beschreven nadat het ontstaan van relaxatie oscillaties is besproken.

Zo maken we het voor het wetenschappelijke onderwijs en onderzoek mogelijk alle oorzaak → gevolg relaties in de natuur en in de landbouw op een overzichtelijke manier in het volledige overzicht onder te brengen voor personen afkomstig uit een groot aantal vakgebieden.

Daarbij kies ik m'n woorden, als wetenschapper en ook als verslaglegger, zo dat journalisten, rechters, en burgers de processen in de natuur kunnen begrijpen en ook zelfstandig kunnen beoordelen.

Er zijn ook praktische technieken, zoals standplaats vergelijkingen in een demonstratie veld. Deze worden door verkopers van zaaigoed, gebruikt om de groei van gewassen onderling te beoordelen onder diverse omstandigheden.

Ik gebruik een standplaats vergelijking van maisvelden waarbij je met het blote oog kunt zien dat bij het niet voldoen van het assimilatie predicaat soms 95% van de mestbehoefte van de mais, verloren kan gaan als gevolg van de verlaging van de grondwaterspiegel hmv, ten opzichte van het maaiveld, bij de winning van water.

Daarbij spelen niet lineaire en instabiele processen, die samen relaxatie oscillaties en extreem weer, mogelijk maken, een grote rol.

Hydrologen zijn gewend om te werken met grondwaterformules, de tijdreeksanalyse en grondwatersimulatoren, om de oplossing van de stationaire stroming van het grondwatersysteem te berekenen.

Daarbij toonden zij de juistheid van hun berekeningen aan met een cirkel redenering. Een pompproef, die uitgaat van een grondwaterformule, werd gebruikt om vergunningen te verlenen voor water winvelden ontworpen met grondwaterformules die heel vaak niet toegepast mogen worden als mest verliezen naar de bodem een rol spelen.

Dit heeft als effect dat hydrologen niet weten wat ze niet weten, met als gevolg dat er al vele jaren, door dilettantisme, veel problematische winvelden zijn vergund door de provincie besturen.

Maar er is meer en de kennis betreffende dat meerdere, werd nooit gebruikt. Zo zijn er relaxatie oscillaties die een toestand beschrijven waarbij een deel van het grondwater zich op een plaats (x,y) en een tijdstip (t) bevindt, die geen onderdeel is van een stationaire oplossing.

Dat komt vanwege het bestaan van een straal ρ ≈ 3D, met D de effectieve dikte van de watervoerende lagen waardoor het mogelijk is om een fractie van het winbare deel van het stationaire debiet te winnen uit een cilinder C(ρ) met hoogte D en straal ρ, dat tevens gelijk is aan het winbare debiet q = aN, winnen uit het areaal a van C(ρ), met N de stationaire waarde van de neerslag. 

Op vergelijkbare wijze kunnen we het gehele debiet Q = AN, winnen uit het areaal A van C(R), met R de effectieve winningsstraal van het winveld A door gebruik te maken van ofwel een puntwinning, of een vlak dekkend gespreid winveld dat kleine debieten q =aN wint die samen gelijk zijn aan het debiet Q van het gehele winveld. 

Daarbij maken we voor de puntwinning, gebruik van de transportformule van Dupuit.

Er is nu, voor een hydrologie horizontaal,  sprake van twee stationaire verlagingen de winningsverlaging, van het gespreide winveld en de bijkomende transportverlaging uit de grondwaterformule van Dupuit.

Als gevolg van de groei van het gewas is er ook nóg een dynamische verlaging: de assimilatie verlaging die gedurende het teeltseizoen ontstaat uit de assimilatie winning. In Nederland is de stationaire waarde van de neerslag N=0.8m/jaar. Dat geeft bij een porievolume van 1/3 een waarde van de stationaire winningsverlaging van 0.2m en een actuele vorm van de puntspreidfunctie gelijk aan een Gauss curve. De totale verlaging die optreedt bij een puntwinning is de oneigenlijke som van de (optionele) transportverlaging + de winningsverlaging (met een Gauss vormige puntspreidfunctie) + de (naar de plaats (x,y) onbegrensde en naar de tijd (t) periodiek begrensde assimilatie winning), met een amplitude van ~0.8m. Ik sereek hier over een oneigenlijke som omdat er wel een realisatie mogelijk is zonder transportverlaging, maar niet zonder winningsverlaging.

De stationaire transport verlaging kunnen we met de integraalrekening berekenen, door het winbare debiet Q te sturen door de mantel van een cilinder C(r) en de daarbij horende gradiënt te integreren van ρ tot (R-ρ) en de bijbehorende integraal op te lossen, inclusief de bijbehorende integratie constante. De ontbrekende delen hebben alle een Gauss vormige puntspreidfunctie.

Het werken met een stationaire stroming is als het werken met een luidspreker waarvan de stand van de conus weliswaar kan veranderen, maar er zal nooit muziek uitkomen. Als we vervolgens blijven werken met de stationaire oplossing, en eisen dat de conus uitsluitend binnen het interval {l,h} beweegt, dan zullen we rekening moeten houden met de extreme waarden die de conus aan kan nemen. Bij het bepalen van het interval waarin de grondwaterspiegel zich mag bewegen om het assimilatie predicaat te voldoen, zullen we net als bij de conus van de luidspreker, ook rekening moeten houden met de extremen. 

De Advies Commissie Schade Grondwater (ACSG) probeert te werken met de gemiddelde schade over een de periode waarvoor de waterleidingbedrijven een vergunning hebben gekregen, en is van mening dat je mag uitgaan van een gemiddeld schade percentage, dat ook geldig is als de mest verliezen naar de bodem incidenteel heel groot zijn. Die zienswijze is heel oud, maar desalniettemin onjuist.

Er bestaan hoogwaardige water winvelden, die geen mestverlies naar de bodem kennen. Deze zijn wat ingewikkelder en vragen om meer technisch inzicht.

Omdat  ze geen mest verliezen naar de bodem geven, zijn ze extreem belangrijk voor de rentabiliteit van de waterleidingbedrijven, die op basis van kristalhelder grondwater, vrij van verontreinigingen, met een kleine zuiveringsinspanning, goedkoop drinkwater kunnen produceren. Ze zijn ook belangrijk voor het verdienvermogen van de Nederlandse Economie, omdat ze geen andere restricties opleggen aan de agrariërs, die als voorheen het overbemesting predicaat moeten voldoen.

---

Omdat het assimilatie predicaat pas voldaan wordt als de grondwaterspiegel zich in het interval b.g.{l,h}(w) van volledige assimilatie beweegt, met b de bodem, g het gewas, {l,h} het interval en (w) de actuele wortellengte van een snel groeiend gewas, zoals mais, die kan worden gebruikt om het interval te vergroten naarmate het gewas groeit.

Er wordt in de literatuur aangenomen dat hmv aan het begin van het teeltseizoen een vaste waarde h aanneemt, en als gevolg van de assimilatie verlaging in het teeltseizoen een 0.8m lagere waarde l aan zal nemen. Daar komt tenminste nog een waarde van de winningsverlaging bij van 0.2m voor een hydrologie horizontaal hoort daar ook nog in veel gevallen een transportverlaging volgens Dupuit bij. Met al die verlagingen is het onmogelijk om binnen het interval {1.4, 0.4}m -mv te blijven.

Gelukkig wordt het bruikbare deel {l,h} van het interval groter als we de relaxatie oscillatie kunnen elimineren door een hoogwaardig winveld te realiseren.

Maar in een droog teeltseizoen is er geen grondwateraanwas, waardoor er een groot assimilatie verlies zal ontstaan. Als er onder zulke omstandigheden ook nog sprake is van een relaxatie oscillatie kan hmv langdurig waarden aannemen < l. In zulke gevallen kan veel schade worden voorkomen als we onnodige verlagingen van hmv, o.a. door relaxatie oscillaties kunnen elimineren door een hoogwaardig winveld toe te passen.

Dit laat zien dat

als het winveld niet goed ontworpen is. Omdat agrariërs de komst van een waterleiding bedrijf moeten gedogen stelt art. 7.18 waterwet dat de waterleiding bedrijven een passende compensatie vergoeding verschuldigd zijn als het waterleiding bedrijf het assimilatie predicaat niet voldoet.

Consistentie van de wetgeving

Het heeft geen zin om doelen, na te streven waarmee de natuur niet hersteld kan worden. Daarom is een test op consistentie van de beoogde wetgeving van groot belang.

We dienen voorzichtig te zijn bij de formulering van het probleem, en rekening te houden met elk dier en elke plant binnen de biotoop van het leven.

Bovendien moeten we ons realiseren, dat wetten die in strijd zijn met de fysisch chemische eigenschappen in de natuur, als effect hebben dat het probleem als regel niet meer oplosbaar is.

Binnen die probleemstelling kunnen we bovendien de natuurlijke selectie tussen de planten (en daarmee gedeeltelijk ook de dieren) beïnvloeden, in relatie tot de hoogte van de grondwaterspiegel hmv ten opzichte van het maaiveld.

Om te voorkomen dat de natuur vermest, (= eutrofiëring), moeten de waterleiding bedrijven het assimilatie predicaat voldoen, opdat de planten alle mest om kunnen zetten in plantaardig materiaal, (= groeien), terwijl de agrariërs op het eind van het teeltseizoen het overbemesting predicaat moeten voldoen. De gewasverdamping speelt een belangrijke rol bij het ontstaan van extreem weer en bij de omzetting van koolzuurgas CO2 naar zuurstof O2.

De toestandsvariabele hmv

Het eerste dat ik doe in het hoofdstuk hydrologie, is het nader uitwerken van het geval horizontaal. In dit geval beschrijf ik een gespreid winveld, waarmee niet meer dan de winbare hoeveelheid neerslag wordt gewonnen. Wie denkt dat in het vakgebied der hydrologie superpositie van oplossingen altijd mogelijk is komt bedrogen uit, omdat de watervoerende laag een potentiaalveld opspant, dat we ook kennen van halfgeleiders. Bij een gespreid winveld moeten we voor de berekening van de verlaging van de grondwaterspiegel hmv, het principle van communicerende vaten toepassen. Als we dat doen blijkt dat we de kleinst mogelijke verlaging krijgen voor de winning van het debiet Q uit het winbare deel van de neerslag Nwinbaar. In dat geval gebruik ik bij voorkeur de naam winnings verlaging. Om de rentabiliteit te verhogen, werd bij hmv eerst de winnings verlaging, met de naam achtergrond verlaging, opgeteld en met die waarde werd de compensatie vergoeding bepaald. Deze procedure die de waterleidingbedrijven niet mogen gebruiken, gaf een aanzienlijk betere rentabiliteit van het waterleidingbedrijf, maar de agrariërs blijven met de schade, die ontstaat doordat de mest niet meer bijdraagt aan de groei van de planten, zonder compensatie vergoeding achter.

In plaats daarvan moeten de waterleidingbedrijven gewoon een gespreid winveld realiseren dat de kleinst mogelijke verlaging: de winnings verlaging, realiseert.

Het duurde enige tijd voordat de agrariërs zich hadden hervonden. Er kwam een rechtszaak waarin zij gebruik maakten van de wettelijke mogelijkheid om een massaclaim in te dienen, gericht aan alle 10 waterleidingbedrijven, met als doel om alsnog volledig schadeloos gesteld te worden.

Het was echter extreem moeilijk om die rechtszaak te winnen, want het toepassen van de achtergrondverlaging om de eigen rentabiliteit te vergroten, ten koste van de agrariërs, was zeker geen goed idee geweest. Als het duidelijk wordt dat de 10 waterleidingbedrijven, desondanks de rechtszaak willen winnen, was dat doel niet haalbaar door beter wetenschappelijk onderzoek, maar wel door infiltratie in de uitvoerende overheid.

In het programma Buitenhof van 25 januari 2025 werd, onder leiding van Joost Vullings, aandacht besteed aan de Opvolging van Klaas Knot, als president van de Nederlandse Bank, door Olaf Sleijpen, en door de schrijver Geert Mak en de Essayist Roxane van Ieperen. In de uitzending werd aandacht besteed aan het gevaar dat een infiltratie in de uitvoerende overheid met zich meebrengt. In de USA, waar ICE onnodig slachtoffers maakt onder de bevolking, door jacht te maken op 'illegalen', die in veel gevallen allang een onderdeel uitmaken van de bevolking en degenen die hen om humanitaire redenen beschermen op basis van de heersende wetgeving. Geert Mak stelt in het gesprek dat die ontwikkeling bloedlink is voor de democratische ontwikkeling in de USA, terwijl Roxane van Ieperen er op wijst dat er al een draaiboek, het Plan 2025, is geschreven door de american Heritage Foundation. Zie ook [1,2,3].

Opvallend zijn de overeenkomsten in taalgebruik, zowel in Project 2025 alsook in het EU-draaiboek dat is gebaseerd op de gebiedsdossiers, wordt geschreven over taakstellingen.

1. Wikipedia: Project 2025.
2. Emilie Joubert, Donald Trump neemt afstand van 'Project 2025', Democraten maken er gretig gebruik van in campagne, VRT
3. Hanna Roberts, The Heritage Foundation goes from MAGA to MEGA — Make Europe Great Again, POLITICO

Rentabiliteit

Gespreide winvelden zijn ook heel belangrijk om de rentabiliteit van waterleiding bedrijven die een compensatie vergoeding in verband met landbouw schade door assimilatie verliezen af moeten dragen, zo klein mogelijk te maken. Als consument wil je betalen voor drinkwater, en niet voor elke emmer drinkwater, ook nog eens voor een krop sla, of een geit sponsoren die de heide begraast, om de biodiversiteit te beïnvloeden.

Het stabiele niveau

Er ontstaat óók op de rand van een zéér vlak, gespreid winveld, een stabiel niveau doordat gedurende het jaar het voorziene neerslag overschot dat bij de realisatie conditie de naam kwel heeft gekregen, eerst in de zeer vlakke puntspreidfunctie van de winning.

Buffering van kwel water

Het kwel water wordt gebufferd, voordat het actuele neerslag overschot van het betreffende jaar, wordt afgevoerd naar de sloten. Voor een hydrologie horizontaal impliceert dit dat overtollig kwel water uit de planning van de realisatie conditie in het volgende jaar óók beschikbaar is voor de verkoop van gewonnen drinkwater aan consumenten, of assimilatie door planten.

 Droge jaren ontstaan als er onvoldoende kwel water is.. Pas als het neerslag overschot onvoldoende is

Als een waterleiding bedrijf kiest voor een gespreid winveld zal er, onder normale omstandigheden, waarbij altijd de grondwateraanwas zo groot is dat het nodig is om het teveel aan neerslag als kwel water af te voeren. Dan zal er geen mest verloren gaan naar de bodem omdat de planten de mest door assimilatie via hun wortelgestel, gebruiken voor hun groei.

Berekening winnings verlaging

We berekenen de waarde van de winnings verlaging met de techniek van communicerende vaten, door op te merken dat het water binnen de effectieve winningsstraal Reff = R, wordt gewonnen, in eerste aanleg een homogene verlaging geeft binnen de effectieve winnings straal. Dit water is echter afkomstig uit de 2R omgeving van het winveld A, die een areaal 4A heeft. De consequentie daarvan is dat het winveld A een zeer platte puntspreidfunctie heeft met een gemiddelde verlaging van 1/4 van het jaargemiddelde van de winbare neerslag Nwinbaar.

Een onderdeel van het bepalen van de realisatie conditie van het winveld is dat we een verdeling maken tussen (winbaar, assimilatie, en kwel). Een verdeling in drie gelijke delen is vaak een zinvol begin. Bovendien moeten we weten wat het porievolume is. Voor een homogene bodem met korrels is 1/3 een zinvolle waarde. Onder die voorwaarden is het jaargemiddelde van de grondwateraanwas in Nederland gelijk aan 0.8m.

In een jaar met een droge zomer zal de grondwateraanwas zeer klein zijn. Daarom is het belangrijk dat de geometrie van het winveld, grondwater op kan vangen, zodanig dat het deel dat de planten door assimilatie opnemen, aangevuld wordt door kwel water uit het vorige jaar.

er nauwelijks grondwater

maar Omdat N=0.8m/jaar terwijl de waarde van de De waarde van achtergrondverlaging werd 'vastgesteld' bij het winveld Terwisscha, vlak bij het Friese Appelscha, op 0.2m ... 0.4m die laatste waarde werd in Terwisscha vastgesteld in het Nationaal Park Drents-Friese Wold op plaatsen waar geen sloten waren, maar wel korte en diepe greppels om de neerslag vast te houden. Het waterleidingbedrijf Vitens was in die omgeving naarstig op zoek om het jaardebiet uit te breiden van een winningshoeveelheid van zeg 4.5Mm³/jaar naar zeg, 9Mm³/jaar. Die uitbreiding kon gemakkelijk en op een verantwoorde manier gerealiseerd worden met een gespreid winveld, dat geen transportverlaging heeft, maar wel een min of meer constante winnings verlaging, die niet groter wordt als het gespreide winveld wordt uitgebreid met extra pompputten. In 2016 werd besloten dat de drinkwaterwinning Terwisscha gehalveerd moest worden vanwege het feit dat het nationale park onderdeel was geworden van Natura 2000.

Bij gespreide winvelden is een winveld voor elk debiet op een verantwoorde manier realiseerbaar, bovendien is er als regel geen assimilatie verlies. Dan kun je de natuur herstellen. Dat ligt heel anders als er bij de winnings verlaging ook nog een transportverlaging bij komt.

Alle winvelden met een substantiële transport verlaging, veroorzaken grote schade aan de natuur, de landbouw, en ook aan de goede naam van het waterleiding bedrijf.

Wat ik hier al besproken heb, is een zeer belangrijk aspect van het ontwerpen van water winvelden, maar voor een hydrologie hellend, komen we nog veel meer nieuwe begrippen tegen. Alle deze nieuwe zaken worden in het vakgebied der hydrologie gewoon genegeerd doordat men zich beperkt tot grondwaterformules die lineair zijn. Dit gaat zelfs zover dat de controle of alles juist is, wordt gedaan met behulp van grondwater formules die lineair zijn. Dit heeft als effect dat hydrologen niet weten wat ze niet weten, met als gevolg dat er al vele jaren, door dilettantisme, veel problematische winvelden zijn vergund.

Victor Klemeš stelde al in 1986, [2] dat er sprake is van dilettantisme in het vakgebied der hydrologie. Het wordt tijd dat we het dilettantisme een halt toeroepen.

Het is in het onderwijs niet goed om al te veel aandacht te besteden, aan de manier waarop dingen fout gaan. De nadruk moet liggen op de technieken waarmee je fouten kunt opsporen, en nog beter, de technieken waarmee je géén fouten maakt. Voor de gespreide winvelden heb ik hier een uitzondering gemaakt, omdat het hele idee eenvoudig is maar tevens ook zeer krachtig.

Ik ga nu weer terug naar de hoofdlijn, de controle of de natuur wetgeving consistent is.

1. Wikipedia: Laplace Vergelijking.
2. Klemeš, V., 1986. Dilettantism in hydrology. Water Resources Research, vol. 22, nr. 9, p. 177-188

Achtergrond verlaging

Toen de vertegenwoordiger van het waterleiding bedrijf, samen met een vertegenwoordiger van de Adviescommissie Schade Grondwater met de aankondiging kwam dat de achtergrond verlaging echt bestaat, was het mij al duidelijk dat het waterleiding bedrijf in de procedure van de schade berekening, het eigen belang, in strijd met de geldende wetgeving, belangrijker had gevonden dan het belang van de agrariërs door de waarde van de achtergrond verlaging bij de waarde van de grondwaterspiegel hmv te tellen.

Winnings verlaging

Als een waterleiding bedrijf kiest voor een gespreid winveld zal er, onder normale omstandigheden, waarbij altijd de grondwateraanwas zo groot is dat het nodig is om het teveel aan neerslag als kwel water af te voeren. Dan zal er geen mest verloren gaan naar de bodem omdat de planten de mest door assimilatie via hun wortelgestel, gebruiken voor hun groei.

We berekenen de waarde van de winnings verlaging met de techniek van communicerende vaten, door op te merken dat het water binnen de effectieve winningsstraal Reff = R, wordt gewonnen, in eerste aanleg een homogene verlaging geeft binnen de effectieve winnings straal. Dit water is echter afkomstig uit de 2R omgeving van het winveld A, die een areaal 4A heeft. De consequentie daarvan is dat het winveld A een zeer platte puntspreidfunctie heeft met een gemiddelde verlaging van 1/4 van het jaargemiddelde van de winbare neerslag Nwinbaar.

Een onderdeel van het bepalen van de realisatie conditie van het winveld is dat we een verdeling maken tussen (winbaar, assimilatie, en kwel). Een verdeling in drie gelijke delen is vaak een zinvol begin. Bovendien moeten we weten wat het porievolume is. Voor een homogene bodem met korrels is 1/3 een zinvolle waarde. Onder die voorwaarden is het jaargemiddelde van de grondwateraanwas in Nederland gelijk aan 0.8m.

In een jaar met een droge zomer zal de grondwateraanwas zeer klein zijn. Daarom is het belangrijk dat de geometrie van het winveld, grondwater op kan vangen, zodanig dat het deel dat de planten door assimilatie opnemen, aangevuld wordt door kwel water uit het vorige jaar.

er nauwelijks grondwater

maar Omdat N=0.8m/jaar terwijl de waarde van de De waarde van achtergrondverlaging werd 'vastgesteld' bij het winveld Terwisscha, vlak bij het Friese Appelscha, op 0.2m ... 0.4m die laatste waarde werd in Terwisscha vastgesteld in het Nationaal Park Drents-Friese Wold op plaatsen waar geen sloten waren, maar wel korte en diepe greppels om de neerslag vast te houden. Het waterleidingbedrijf Vitens was in die omgeving naarstig op zoek om het jaardebiet uit te breiden van een winningshoeveelheid van zeg 4.5Mm³/jaar naar zeg, 9Mm³/jaar. Die uitbreiding kon gemakkelijk en op een verantwoorde manier gerealiseerd worden met een gespreid winveld, dat geen transportverlaging heeft, maar wel een min of meer constante winnings verlaging, die niet groter wordt als het gespreide winveld wordt uitgebreid met extra pompputten. In 2016 werd besloten dat de drinkwaterwinning Terwisscha gehalveerd moest worden vanwege het feit dat het nationale park onderdeel was geworden van Natura 2000.

Bij gespreide winvelden is een winveld voor elk debiet op een verantwoorde manier realiseerbaar, bovendien is er als regel geen assimilatie verlies. Dan kun je de natuur herstellen. Dat ligt heel anders als er bij de winnings verlaging ook nog een transportverlaging bij komt.

Alle winvelden met een substantiële transport verlaging, veroorzaken grote schade aan de natuur, de landbouw, en ook aan de goede naam van het waterleiding bedrijf.

Wat ik hier al besproken heb, is een zeer belangrijk aspect van het ontwerpen van water winvelden, maar voor een hydrologie hellend, komen we nog veel meer nieuwe begrippen tegen. Alle deze nieuwe zaken worden in het vakgebied der hydrologie gewoon genegeerd doordat men zich beperkt tot grondwaterformules die lineair zijn. Dit gaat zelfs zover dat de controle of alles juist is, wordt gedaan met behulp van grondwater formules die lineair zijn. Dit heeft als effect dat hydrologen niet weten wat ze niet weten, met als gevolg dat er al vele jaren, door dilettantisme, veel problematische winvelden zijn vergund.

Victor Klemeš stelde al in 1986, [2] dat er sprake is van dilettantisme in het vakgebied der hydrologie. Het wordt tijd dat we het dilettantisme een halt toeroepen.

Het is in het onderwijs niet goed om al te veel aandacht te besteden, aan de manier waarop dingen fout gaan. De nadruk moet liggen op de technieken waarmee je fouten kunt opsporen, en nog beter, de technieken waarmee je géén fouten maakt. Voor de gespreide winvelden heb ik hier een uitzondering gemaakt, omdat het hele idee eenvoudig is maar tevens ook zeer krachtig.

Ik ga nu weer terug naar de hoofdlijn, de controle of de natuur wetgeving consistent is.

1. Wikipedia: Laplace Vergelijking.
2. Klemeš, V., 1986. Dilettantism in hydrology. Water Resources Research, vol. 22, nr. 9, p. 177-188

De natuur herstellen

De natuurorganisaties wisten allang dat een hoog gelegen ven een andere natuurkwaliteit heeft dan laag gelegen vennen. Om een antwoord te vinden op de vraag, hoe de natuur jaren geleden, laten we zeggen rond 1500, werd beïnvloedt door zure regen die ook als  stikstofdepositie wordt aangeduid., heb ik, op advies van hydrologen, gebruik gemaakt van de plaatsnaamkunde, omdat je daarmee onderzoeksresultaten krijgt die niet beladen zijn met vooroordelen uit het heden.

Het effect van de stikstofdepositie

Om het effect van de stikstofdepositie op de stikstof concentratie in de bodem te achterhalen in aanwezigheid van nitrificerende bodem bacteriën in de onverzadigde zone en denitrificerende bodem bacteriën hoog in de watervoerende laag bij een hydrologie hellend, gaan we nu op zoek naar plaatsnamen.

Ten zuiden van de plaats: Hoogeveen stroomt grondwater vanuit een grondwaterscheiding, die ik de source noem, naar het oosten en het westen, waar een drain is. We volgen nu de stroming van het grondwater naar het westen, en zoeken plaatsnamen. Daar vinden we het dorp Veeningen met twee buurtschappen: die Lage Venen heten. Het plaatselijke laagveen onderscheid zich van het hoogveen door de bodem passage met denitrificerende bodem bacteriën, en wordt vanwege de langzame stroming van het grondwater, gekenmerkt door heel zuiver en kristalhelder grondwater.

Het verslechteringsverbod

De ecologen hebben de Kritische Depositie Waarden (KDW) in de wet opgenomen als criterium om een achteruitgang van de natuur te voorkomen, maar achteruitgang voorkomen is wel wat anders dan het herstellen van de natuur. Immers als we van Hoogeveen naar het westen gaan verandert de KDW essentieel, óók als de stikstofdepositie overal gelijk is.

Hieruit volgt dat:

1. De KDW geen bruikbare maat is om het herstel van natuurgebieden tot stand te brengen.
2. Wetgeving, die een doel moet realiseren, mag niet gebruikt worden om de wetmatigheid van de stroming van het grondwater, de groei van planten, de wetten van cohesie en adhesie etc. te vervangen.

Om die reden ben ik gaan kijken naar het functioneren van de biotoop van het leven, de groei van planten, en  de fysisch chemische eigenschappen van de bodem, voor een hydrologie horizontaal en een hydrologie hellend.

Het beleid [1] van de toenmalige VVD minister Christine Van der Wal:

De slechte staat van de natuur is het uitgangspunt van dit beleid, benadrukte Van der Wal in elke toelichting daarna. “In veel natuurgebieden slaat er meer stikstof neer dan de natuur aankan”, schrijft de minister. Om de natuurkwaliteit te verbeteren, moet de stikstofdepositie dus verder naar beneden. Pas als dat lukt, kunnen nieuwe activiteiten toestemming krijgen.

Uit het voorbeeld met de gespreide winvelden waarbij het waterleiding bedrijf bij voortduring een voorkeurs alternatief kiest met een potentieel voor grote mest verliezen naar de bodem, volgt dat er meer aandacht nodig is om winvelden te maken met betere eigenschappen. Als het beleid uitgaat van de slechte staat van de natuur, wordt er niet meer gekeken naar de oorzaak van het probleem, met als gevolg dat het beleid van onze minister, uitdraait op het uitkopen van agrariërs, terwijl dat niet het beoogde effect heeft, maar wél extreem kostbaar is.

Daarom heb ik met deze website een stuk gemaakt dat voor iedereen, zowel  duidelijk, alsook overzichtelijk is:

Het kabinet is dus begonnen de volle emmer leeg te scheppen. Zodra dat lukt, zal de vergunningverlening weer op gang komen.

Daarbij wordt niet gecontroleerd of de stikstofdepositie een mogelijke oorzaak van het probleem is. Er is geen sprake van een moeilijk probleem maar van een ongekend slordige probleem stelling, waardoor het vervolg onderzoek geen enkele kans van slagen heeft. Daarbij valt het ook op dat verslaggevers en leermeesters van de Wageningen Universiteit, niet in staat zijn om logische redeneringen te volgen.

1. Onno Havermans, Waarom minister Van der Wal vasthoudt aan een strikt stikstofmodel. Trouw, 28 juli 2022.

In de aangehaalde tekst, zien we dat het op slot zetten van maatschappelijke sectoren juist een uitgangspunt van beleid is, min of meer vergelijkbaar met het annexeren van veelbelovende economische zones, zoals Venezuela, Canada, en Groenland. Bij een wetenschappelijke studie hoort een bewijs waaruit blijkt dat de natuur hersteld zal worden als het beleid uitgevoerd wordt.

Uit TNO-onderzoek in opdracht van de minister blijkt nu dat het stikstofeffect van sommige activiteiten nauwelijks merkbaar is. Volgens TNO moet de ondergrens eigenlijk flink omhoog.

De natuur kán überhaupt niet hersteld worden als de voorwaarden van het verslechteringsverbod en de stikstofdepositie voldaan worden. Dit had de BBB minister Femke Wiersema ook al gezien [1], maar de verslaggever die voor de NOS werkt, is in veel gevallen een anonymus, en in die hoedanigheid vaak een persoon op de loonlijst van de Wageningen Universiteit. Deze schrijft: Het pakket dat ze in april presenteerde, is volgens een meerderheid van de Tweede Kamer, het bedrijfsleven en mede-overheden te weinig om Nederland van het stikstofslot te halen. Dit was een zéér  gekleurde mededeling, want hoe bepaal je een meerderheid van de Tweede Kamer, het bedrijfsleven en mede-overheden ? Je zou verwachten dat het team van de redactie van de NTR dit soort stemmingmakerij direct herkent en van gepast commentaar voorziet.

1. Anonymus, Minister wil stikstofdoel uit de wet schrappen: 'Houdbaar alternatief is er', NOS

Geen toezicht op de wetgeving

De constatering dat we een wetgeving hebben waarmee het natuurdoel niet realiseerbaar is, is een enorme flater in de wetgeving, die alleen maar kon ontstaan als belanghebbenden de wetten hebben opgesteld.

Daardoor ontstond een eind aan de scheiding tussen privé en openbaar [1], die kenmerkend is voor de democratie, ingesteld door de staatsman Thorbecke (1798-1872). De natuurorganisaties hebben 6 personen uit hun gelederen aangewezen om het agrarisch onroerend goed van Nederland te verdelen. Op die manier kon men het geld voor het herstel van de natuur onderling 'eerlijk' verdeeld worden. Als er onvoldoende agrarisch vastgoed werd aangeboden, kon de nieuwe aristocratie [1], gewoon de maatschappelijke sectoren, op slot zetten met als doel om alsnog meer agrarische vastgoed te verwerven gesteund door extreem gunstige regelingen die de nieuwe aristocratie voor zichzelf op basis van zelfbedachte wetgeving stilletjes had ingevoerd. Daarmee had men ruim baan om, tot in het oneindige, aan het eigen belang te werken, op kosten van de belastingbetaler. Niet alléén de minister president, maar ook alle politici in de eerste en tweede kamer, kijken daarbij vanaf de zijlijn toe. Het was zo bedacht dat, zelfs de rechterlijke macht deze situatie niet zou kunnen doorbreken. De wetten waren zo opgesteld dat de rechters er op zouden vertrouwen dat de nieuwe aristocratie het herstel van de natuur zou realiseren, op gezag van de Raad van State.

1. Martin Sommers, De Nieuwe Standen Staat, Hoe het gelukkigste land ter wereld zijn goede humeur verloor, Prometheus.

Rechtszaak

In dit hoofdstuk de doelen, schets ik de samenhang tussen een aantal vakgebieden, die samen het probleem van het herstel van de natuur op kunnen lossen. Bij de introductie van het gespreide winveld heb ik het grote belang getoond van het voldoen van het assimilatie predicaat aangetoond.

Desondanks is de toestand van de natuur juist achteruit gegaan en er zijn ook problemen met de landbouw en met de rentabiliteit van de waterleiding bedrijven. Daarbij waren de waterleiding bedrijven in de bevoorrechte positie om iets te doen aan het vraagstuk van hun rentabiliteit.

Het hoofdstuk de groei van planten beschrijft de oorzaak gevolg relaties die de groei van planten beïnvloeden bij een stationaire stroming van het grondwater en ook een stationaire neerslag. De waterleiding bedrijven [1] vonden de compensatie vergoedingen die gebaseerd zijn op de verminderde gewasopbrengst, overeenkomstig met 34% van de mestbehoefte van het gewas en 95% in een bijzonder geval, erg hoog, maar uit de standplaats vergelijking blijkt dat dit niet een gevolg is van overbemesting. Omdat het belangrijk is om dit probleem op te kunnen lossen, moeten we weten wat de oorzaak is. Dit kan een osmose verlies zijn, maar in veel gevallen zal er sprake zijn van een assimilatie verlies. Deze beide mest verliezen naar de bodem zijn nul, in de nul-toestand, dus zonder drinkwaterwinning en óók nul als het waterleidingbedrijf het assimilatie predicaat voldoet.

Door het instellen van gebiedsdossiers en de KRW grenswaarden, werd het ook belangrijk, om gelijktijdig het assimilatie verlies en ook het bemesting verlies naar nul te brengen.

De geprivatiseerde waterleiding bedrijven hebben winvelden overgenomen die het assimilatie predicaat niet voldoen maar er werd wel het effect van de achtergrondverlaging in mindering gebracht op de compensatie vergoeding om de eigen winst te verhogen. Ik heb het grote belang van gespreide winvelden, al besproken.

Als het waterleiding bedrijf had gekozen voor een winveld zonder transportverlaging en voldoende aandacht had besteed aan de details van het ontwerp van het winveld, dan zouden er geen assimilatie verliezen geweest zijn en was het ook niet nodig geweest om compensatie vergoedingen af te dragen.

Omdat de keuze was gevallen op het niet afdragen van een substantieel deel van de compensatie vergoeding door toepassing van de achtergrondverlaging [1], weten we dat de waterleiding bedrijven de eigen belangen hadden gediend en daarbij het belang van de agrariërs hadden geschaad, door het onnodig veroorzaken van assimilatie verliezen, waardoor planten in natuur en ook  landbouw gebieden, beperkt worden in hun groei, in afhankelijkheid van de actuele lengte van hun wortels. Dit had als consequentie dat de natuur niet hersteld kon worden doordat de waterleiding bedrijven hun rentabiliteit (winst) op peil wilden brengen.

De waterleidingbedrijven [2] hadden groot gelijk, het water zou veel te duur zijn als de prijs van elke emmer water, verhoogd zou moeten worden met bijvoorbeeld, de prijs van een krop sla. Het zijn echter de gespreide winvelden die het probleem voor een hydrologie horizontaal, geheel op kunnen lossen.

1. C. Maas, Valkuilen in de tijdreeksanalyse: Het geval Terwisscha, STROMINGEN 18(2012), #2.
2. A. Frentz, E. Hakkenes, Trouw, Waterbedrijven slaan alarm: mest bedreigd drinkwater winning. Trouw, 24 Juni 2017.
   

De logische consequentie

Het is niet leuk om een massaclaim te verliezen. Daarom werd gezocht naar mogelijkheden om deze rechtszaak alsnog te winnen. Er werd een afspraak gemaakt met de Wageningen Universiteit, die opeens nieuwe verdienmodellen voor de eigen organisatie zag en ook mogelijkheden om op basis van de gebiedsdossiers, en de stikstofdepositie, de agrariërs en mogelijk ook nog de overheid, verantwoordelijk te stellen voor de problemen met de mest verliezen naar de bodem.

De rechtszaak winnen, kon alléén maar met onderzoek op bestelling, immers gewoon onderzoek zou duidelijk maken dat de mest verliezen naar de bodem door de waterleiding bedrijven worden veroorzaakt.

De D66 coryfee Alexander Rinnooy Kan stelt:

Wie denkt dat kennis duur is,

weet niet wat domheid kost.

Het blad Follow the Money, werkt op haar beurt weer met onderzoek op bestelling van de Wageningen Universiteit.

Alle actie is gebaseerd op de gebiedsdossiers en het daaruit afgeleide UITVOERINGSBESLUIT (EU) 2022/2069 VAN DE COMMISSIE van 30 september 2022, dat de noodzaak van het realiseren van het assimilatie predicaat niet noemt.

Ongekende actie

Een saillant voorbeeld is het onder water zetten van polderland, en de actie die daarop volgde, die als kennelijk doel had om opnieuw een stikstof fonds te kunnen verwerven, door de formatie van een nieuw kabinet te beïnvloedden, zonder de kiezer te raadplegen. De dag nadat dit nieuws naar buiten kwam heeft de provincie Utrecht, naar ik heb begrepen, een besluit genomen om alle agrariërs op de Veluwe uit te kopen. Daardoor is de kabinetsformatie voor een voldongen feit geplaatst door een paar vertegenwoordigers van de provincie besturen, die bij hoog en bij laag beweren dat anders het oplossen van de stikstof crisis, die ze zelf hebben bedacht, nog véél duurder zal worden.

Ik zal bewijzen dat dit de stikstof crisis niet oplost maar juist onherstelbare schade veroorzaakt aan de natuur en de biotoop (het grondwater) van de Veluwe.

De D66 coryfee Alexander Rinnooy Kan stelt:

Wie denkt dat kennis duur is,

weet niet wat domheid kost.

De zojuist beschreven acties zijn niet goed voor de democratie maar óók niet voor de opbouw van wetenschappelijke kennis en de coherentie in de maatschappij, die tot democratie moet leiden.

1. Anonymus, Minister wil stikstofdoel uit de wet schrappen: 'Houdbaar alternatief is er', NOS
2. Martin Sommers, De Nieuwe Standen Staat, Hoe het gelukkigste land ter wereld zijn goede humeur verloor, Prometheus.

Rechtszaak



Ongekende actie

Een saillant voorbeeld is het onder water zetten van polderland, en de actie die daarop volgde, die als kennelijk doel had om opnieuw een stikstof fonds te kunnen verwerven, door de formatie van een nieuw kabinet te beïnvloedden, zonder de kiezer te raadplegen. De dag nadat dit nieuws naar buiten kwam heeft de provincie Utrecht, naar ik heb begrepen, een besluit genomen om alle agrariërs op de Veluwe uit te kopen. Daardoor is de kabinetsformatie voor een voldongen feit geplaatst door een paar vertegenwoordigers van de provincie besturen, die bij hoog en bij laag beweren dat anders het oplossen van de stikstof crisis, die ze zelf hebben bedacht, nog véél duurder zal worden.

Ik zal bewijzen dat dit de stikstof crisis niet oplost maar juist onherstelbare schade veroorzaakt aan de natuur en de biotoop (het grondwater) van de Veluwe.

De D66 coryfee Alexander Rinnooy Kan stelt:

Wie denkt dat kennis duur is,

weet niet wat domheid kost.

De zojuist beschreven acties zijn niet goed voor de democratie maar óók niet voor de opbouw van wetenschappelijke kennis en de coherentie in de maatschappij, die tot democratie moet leiden.

1. Anonymus, Minister wil stikstofdoel uit de wet schrappen: 'Houdbaar alternatief is er', NOS
2. Martin Sommers, De Nieuwe Standen Staat, Hoe het gelukkigste land ter wereld zijn goede humeur verloor, Prometheus.

Geen toezicht op de wetgeving

Deze flater in de wetgeving, maakt een eind aan de scheiding tussen privé en openbaar [1], die kenmerkend is voor de democratie, ingesteld door de staatsman Thorbecke (1798-1872), gingen de natuurorganisaties voor ieder paar provincies, 1 persoon uit hun gelederen aanwijzen om het agrarisch onroerend goed van Nederland te verdelen. Op die manier kon men het geld voor het herstel van de natuur onderling 'eerlijk' verdeeld worden. Als er onvoldoende agrarisch vastgoed werd aangeboden, kon de nieuwe aristocratie [1], gewoon de maatschappelijke sectoren, op slot zetten met als doel om alsnog meer agrarische vastgoed te verwerven gesteund door extreem gunstige regelingen die de nieuwe aristocratie voor zichzelf op basis van zelfbedachte wetgeving stilletjes had ingevoerd. Daarmee had men ruim baan om, tot in het oneindige, aan het eigen belang te werken, op kosten van de belastingbetaler. Niet alléén de minister president, maar ook alle politici in de eerste en tweede kamer, kijken daarbij vanaf de zijlijn toe. Het was zo bedacht dat, zelfs de rechterlijke macht deze situatie niet kan doorbreken.

1. Martin Sommers, De Nieuwe Standen Staat, Hoe het gelukkigste land ter wereld zijn goede humeur verloor, Prometheus.

---

Ongekende actie

Een saillant voorbeeld is het onder water zetten van polderland, en de actie die daarop volgde, die als kennelijk doel had om opnieuw een stikstof fonds te kunnen verwerven, door de formatie van een nieuw kabinet te beïnvloedden, zonder de kiezer te raadplegen. De dag nadat dit nieuws naar buiten kwam heeft de provincie Utrecht, naar ik heb begrepen, een besluit genomen om alle agrariërs op de Veluwe uit te kopen. Daardoor is de kabinetsformatie voor een voldongen feit geplaatst door een paar vertegenwoordigers van de provincie besturen, die bij hoog en bij laag beweren dat anders het oplossen van de stikstof crisis, die ze zelf hebben bedacht, nog véél duurder zal worden.

Ik zal bewijzen dat dit de stikstof crisis niet oplost maar juist onherstelbare schade veroorzaakt aan de natuur en de biotoop (het grondwater) van de Veluwe.

De D66 coryfee Alexander Rinnooy Kan stelt:

Wie denkt dat kennis duur is,

weet niet wat domheid kost.

De zojuist beschreven acties zijn niet goed voor de democratie maar óók niet voor de opbouw van wetenschappelijke kennis en de coherentie in de maatschappij, die tot democratie moet leiden.

1. Anonymus, Minister wil stikstofdoel uit de wet schrappen: 'Houdbaar alternatief is er', NOS
2. Martin Sommers, De Nieuwe Standen Staat, Hoe het gelukkigste land ter wereld zijn goede humeur verloor, Prometheus.

Er zit een groot gat in de emmer-redenering van de natuurorganisaties. Er is namelijk een andere oorzaak, en ik heb de moeite genomen om de groei van planten, in de context van de huidige problemen van de drinkwatersector, nader te onderzoeken. Daarbij was het mogelijk om de vele, gedroomde oorzaken van de stikstof crisis, te elimineren, o.a. door de introductie van het assimilatie predicaat, dat met behulp van de hoofte van de grondwaterspiegel, hmv ten opzichte van het maaiveld, eisen stelt aan de water winvelden opdat de planten alle mest op kunnen nemen.

Dit is trouwens een door het FAO ontwikkelde, theorie waaraan prof. R.A. Feddes, al in de tijd van de Landbouw Hogeschool Wageningen, actief heeft meegewerkt. Aansluitend is onder zijn leiding het assimilatie verlies (de droogteschade) berekend op basis van de groei van gewassen en stationaire berekeningen van de grondwaterspiegel. Het gebruik van de stationaire stroming was fundamenteel fout, maar wel het enig dat in de praktijk uitvoerbaar was, in de tijd dat de Landbouw Hogeschool actief was.

Het behoort tot de fundamentele taken van het universitaire onderzoek om een litteratuurstudie te maken, om te zien of er sprake is van een voortschrijdend wetenschappelijk inzicht. Dit is door grote aantallen onderzoekers die samen in zeer korte  tijd 25.000.000.000 € hebben uitgegeven, voor het onderwerp stikstof depositie, nooit gedaan. Dit heeft geleid tot vele protesten van boeren.

Desondanks staat er in het blad Follow the Money, een stukje, met als titel: Waarom stikstof een probleem is op de Veluwe. In dat stukje worden de mestverliezen naar de bodem opgesomd, zonder deze te koppelen aan de causale oorzaak, de verlaging van de grondwaterspiegel hmv ten opzichte van het maaiveld.

Dit is echter wel de andere oorzaak die ik in de vorige alinea heb beschreven.

In plaats daarvan is men aan het begin van de crisis, met politici ter plaatse gegaan en heeft men gezegd: Ziehier dit is het effect van stikstof depositie op de natuur.

Die bijzonder simplistische gang van zaken, zal met zekerheid de problemen met de natuur en de drinkwaterwinning op de Veluwe en elders enorm verergeren, omdat door assimilatie verliezen gemiddeld 34% en af en toe zelfs 95% van de mestbehoefte van de planten, naar de bodem verloren gaat.

Het introduceren van de andere oorzaak is als spelen met vuur, voor de natuur en de drinkwatervoorziening. Follow the Money stookt het vuurtje echter met veel elan, op [1].

We moeten uiterst voorzichtig zijn met de natuur en het grondwater in de Veluwe, dit wordt breed gedragen.

Daarom heb ik nader onderzoek gedaan hoe de wetgeving tot stand is gekomen.

1. J. Daalder, C. van Rooij, H. Veldhoen, Follow the Money: Het vee en de Veluwe: minister moet twaalf keer meer boeren uitkopen dan ze nu van plan is.
   

Op basis van de provinciale gebiedsdossiers, werd vastgesteld dat de stikstof concentratie in de bodem allengs te hoog werd. Maar in de gebiedsdossiers werd nooit gerefereerd aan de noodzaak dat de waterleidingbedrijven het assimilatie predicaat moeten voldoen, om ervoor te kunnen zorgen dat het assimilatie verlies naar 0 gaat. Op die manier is de waterleidingbedrijven, die alle gevestigd zijn in de provincie hoofdsteden, nooit door de provincies of door het RIVM, meegedeeld dat de waterleiding bedrijven het assimilatie predicaat, moeten voldoen.

iets te verwijten. Die houding is naïef omdat het tegendeel waar is, als het assimilatie predicaatniet door de waterleiding bedrijven voldaan wordt.

Men wist niet wat men niet wist

Vanaf het 'allereerste begin', in de tijd dat prof. L.F. Ernst, van de Hogeschool Wageningen, zich als hydroloog inzette voor de ontwikkeling van het vakgebied der hydrologie werd gewerkt met grondwater formules, die de stationaire stroming van het grondwater beschrijven. Bij het ontwikkelen van een winveld werden de bodemparameters bepaald met een pompproef, die beschreven werd met een grondwater formule, die de stationaire stroming van het grondwater beschrijft. Op die manier ontstond een cirkel redenering, die men niet kon doorbreken. Dit had als effect dat de hydrologen niet wisten wat ze niet wisten.

Daarom werd het belangrijk gevonden om nauwkeurig te kunnen werken, maar juist dat introduceert fouten als je je beperkt tot de stationaire oplossing van de grondwaterstroming. Dat er compensatie vergoedingen betaald moesten worden, werd niet geapprecieerd, maar wel geaccepteerd.

Privatisering

Toen de winning van water voor de productie van drinkwater werd geprivatiseerd was er belangstelling voor het uitbreiden van de water levering hoeveelheid per jaar, dat in de hydrologie het jaardebiet Q genoemd wordt en in m³/jaar wordt uitgedrukt. Dat conflicteerde echter met de realisatie voorwaarden van het winveld. Daar werd bij de vergunningverlening echter niet op een systematische manier aandacht aan besteedt. Winvelden werden vergund op basis van het voorkeursalternatief, en alléén het waterleidingbedrijf bepaalde dit alternatief.

Mestverlies 34 en 95 procent af en toe

Na verloop van tijd moesten er compensatie vergoedingen aan de agrariërs uitgekeerd worden. Uit de bovenstaande afbeelding zien we dat gemiddeld 204/604 ofwel 34% van de mestbehoefte van het gewas, als assimilatie verlies, verloren gaat. Uit de standplaats vergelijking blijkt dat dit op kan lopen tot 95% in een bijzonder geval, waarin de mais slechts 0.25m hoog is terwijl deze op een ander, vergelijkbaar winveld, 2.5m hoog was. Dat kon niet gebeuren doordat er teveel mest werd gegeven. De planten konden het grondwater niet via hun wortels, opnemen. Dit was een groot probleem, karakteristiek voor de winning van grondwater voor de productie van drinkwater. Door de compensatie vergoedingen, lijkt een zinvolle bedrijfsvoering van de waterleiding bedrijven onmogelijk.

Achtergrond verlaging

Dus ging men op zoek naar mogelijkheden om lagere schade vergoedingen af te dragen. Het duurde niet lang na de privatisering van waterleidingbedrijven, totdat men de achtergrond verlaging had uitgevonden. [1] Dit was een verlaging van 0.2m tot 0.4m die bij het winveld Terwisscha optrad die de hydrologen niet konden verklaren met behulp van de bestaande kennis. Daarom waren de waterleiding bedrijven van mening dat zij het recht hadden om de berekening van de compensatie vergoeding aan mochten passen aan de eigen winst behoefte. Om dat recht kracht bij de zetten is een beroep op de bestuursrechter gedaan.

1. C. Maas, Valkuilen in de tijdreeksanalyse: Het geval Terwisscha, STROMINGEN 18 (2012), #2.
   

Dit was het ultieme moment van het ontstaan van de stikstof crisis. Er werd immers niets gedaan om het assimilatie verlies aan te pakken., dat de waterleiding bedrijven zelf veroorzaken, door verlaging van de grondwaterspiegel hmv.

Bovendien gingen de waterleidingbedrijven zich, na een beraad bij de Wageningen Universiteit, dat heeft geleid tot nieuwe verdienmodellen, verschuilen achter het verwaarloosbare effect van de stikstofdepositie als mogelijke oorzaak. De schade die ontstaat als gevolg van het assimilatie verlies, komt door toepassing van de achtergrondverlaging tijdens de schade berekening, in landbouw gebieden voor rekening van de agrariër, terwijl ze wordt veroorzaakt door het assimilatie verlies, dat juist wordt veroorzaakt doordat het waterleiding bedrijf het assimilatie predicaat niet voldoet. Oók de natuurgebieden zijn het kind van de rekening. De mest die in natuurgebieden door natuurlijke nitrificatie wordt gemaakt, gaat ook dáár verloren als assimilatie verlies, terwijl ook dáár de planten verdrogen vergelijkbaar met de situatie bij de standplaats vergelijking. Het enige verschil is dat de plantenpopulatie in natuurgebieden in onderlinge harmonie leeft, die op dat moment ernstig verstoord wordt. De verlaging van de grondwaterspiegel heeft in natuurgebieden als effect dat soorten met lange wortels, zoals pijpenstrootjes, bramen en brandnetels, overleven terwijl de soorten met relatief korte wortels, in de biotoop die eutroof (vermest) is geraakt door de assimilatie verliezen, verdrogen en afsterven. Dit proces staat bekend als de natuurlijke selectie.

Winnings verlaging

Het duurde niet lang voordat ik begreep dat de achtergrond verlaging niets anders was dan de winnings verlaging van het winveld was, die ontstaat door het winnen van water. Het grootste deel van de verlaging betrof echter de transportverlaging van Dupuit, die ontstond doordat de watervoerende laag ook werd gebruikt voor het transport van de gespreid vallende neerslag naar pompputten, die centraal, bij het zuiveringsgebouw,  opgesteld werden. De implicatie daarvan is dat er, voor een hydrologie horizontaal, met enige moeite winvelden kunnen worden ontworpen zonder assimilatie verliezen door de winning te spreiden.

De maat

Wiskundigen en vakmensen zoals timmerlieden gebruiken een maat om te beslissen hoe een doel bereikt moet worden. Wetten bedoeld om de natuur te herstellen, kunnen niet goed zijn als een maat ontbreekt.

Is het goed om eerst een bos te kappen en dat om te zetten naar heide, of moeten we heide omzetten naar een bos? Als we niet beschikken over een goed functionerende maat maar wel anderen de maat nemen, met het in de afbeelding getoonde stikstofkaartje. Daardoor, ontstaat er een onwerkbare situatie.

 probleem De eutrofiering van de bodem verdwijnt als als er geen compensatie vergoedingen meer verschuldigd 

Een uitnodiging bij de rechtbank

Het wetsartikel dat het betalen van een compensatie vergoeding regelt was klip en klaar en alleszins redelijk. Daarom hebben de agrariërs eerst geprobeerd om het verschil van inzicht in der minne te schikken, toen dat niet lukte is er een rechtszaak gestart die aan alle vereisten voldoet om alsnog de geleden schade vergoed te krijgen..

Een uitnodiging bij de rechtbank

Het wetsartikel dat het betalen van een compensatie vergoeding regelt was klip en klaar en alleszins redelijk. Daarom hebben de agrariërs eerst geprobeerd om het verschil van inzicht in der minne te schikken, toen dat niet lukte is er een rechtszaak gestart die aan alle vereisten voldoet om alsnog de geleden schade vergoed te krijgen..

---

Iedereen z'n eigen wetten

De publicatie over de nieuwe verdienmodellen van de Wageningen Universiteit, bevat een artikel over jagers en de jacht, uit de nieuwe wet is duidelijk te zien dat de jagers, als belanghebbenden, de invulling van een essentieel deel van hun nieuwe wet mochten invullen.

Zo kon elke groep van belanghebbenden die als vriend met de Wageningen Universiteit samen werkt, de eigen wet en regelgeving, invullen.